Nhiếp ảnh gia mạo hiểm săn hình trên vách đá

Simon Carter thích chụp những người mạo hiểm chinh phục các vách đá cheo leo ở nhiều điểm du lịch nổi tiếng thế giới.

Simon Carter người Canberra, Australia, từng được tạp chí Men’s Journal (Mỹ) vinh danh là một trong những nhiếp ảnh gia phiêu lưu mạo hiểm nhất thế giới và tạp chí Rock and Ice (Mỹ) mô tả là “nhiếp ảnh gia leo núi vĩ đại nhất mọi thời đại”.

Từng có dịp du lịch Hạ Long, Việt Nam, Simon Carter chụp nữ vận động viên Monique Forestier (ảnh) treo mình giữa không gian cách mặt biển 10 m, với một tay bám chặt khối thạch nhũ có kích cỡ bằng người buông xuống từ trần hang Kim Quy.

Ngoài hệ thống đảo đá vôi, Hạ Long còn mê hoặc du khách với các hang động tự nhiên tuyệt đẹp, trong đó có động Kim Quy, nằm trên hòn Dầm Nam có đỉnh cao 187 m, nổi tiếng với những nhũ đá từ trần hang buông xuống và sự tích liên quan đến Rùa Vàng giúp vua Lê Lợi đánh tan quân giặc, sau này đặt tên là động Kim Quy.

Simon Carter treo mình trên chóp núi thiết lập hệ thống, thiết bị máy móc để vươn ra cách vách núi khoảng 8 m và tác nghiệp dãy núi Blue, bang New South Wales, Australia.

Đam mê nhiếp ảnh từ thời thiếu niên và cả bộ môn leo núi, Simon Carter sau đó định hình phong cách riêng là chụp ảnh leo núi mạo hiểm. Trong 38 năm qua, ông đã chinh phục và chụp ảnh các điểm leo núi nổi tiếng tại Australia như các dãy núi Blue, Arapiles, Grampians, Cape Hauy cùng nhiều điểm leo núi nổi tiếng khác trên thế giới.

Nhà leo núi John Smoothy bám chặt leo lên vách đá dựng đứng tại trạm leo Charlie, bên dưới là biển mây phủ vùng rừng quanh dãy núi Blue, bang New South

Simon Carter chụp ngược sáng cảnh vận động viên Tony Barron bám chặt vào đường rãnh giữa hai sườn núi để leo lên trên cao tại điểm Atridae, thuộc núi Arapiles, bang Victoria, Australia.

Nhà leo núi Lee Cossey chinh phục bức tường đá Taipan Wall cao 55 m tại khu vực núi Grampians, bang Victoria, bằng tay không.

Bộ môn Free Soloing hay còn gọi là tay không leo núi là một cách leo núi mạo hiểm mang tính sống. Người chơi không dùng bất kỳ thiết bị hỗ trợ nào, chỉ sử dụng sự khéo léo của cơ thể và một túi đựng bột magie để bôi lên tay nhằm tăng ma sát khi bám.

Pha mạo hiểm đu mình cheo leo vách đá của hai nữ vận động leo núi Ashlee Hendy (trên) và Elizabeth Chong tại điểm leo Clean Cuts, vườn quốc gia Grampians, bang Victoria.

Simon Mentz (trên) và hai vận động viên khác trong quá trình leo chinh phục cột đá cao 65 m tại Cape Hauy, bán đảo Tasmania, Australia.

Ngoài Việt Nam, Australia, Simon Carter cũng chu du nhiều nơi như Hy Lạp, Anh, Mỹ để săn thể loại ảnh nguy hiểm này. Trên hình Simon Carter ghi lại cảnh tượng ngoạn mục nhà leo núi Simon Montmory chinh mục “Mắt bão” – vòm hang động Pha lê (Crystal Cave) trên đảo Telendos, gần Kalymnos, Hy Lạp.

Đảo Telendos có hình dạng bán nguyệt, gồm một núi đá có vách dựng đứng sát biển, khu dân cư duy nhất nằm ở đồng bằng phía nam đảo với khoảng 54 người sinh sống.

Simon Carter ghi lại cảnh Ben Heason bám chặt khi leo phiến đá Cầu vồng có mặt phẳng hình vuông (Rainbow Slab), một điểm leo núi nổi tiếng tại xứ Wales, Vương quốc Anh.

Mike Doyle (trên) và Monique Forestier cùng chinh phục bề mặt dựng đứng vách núi của khối đá Smith Rock có hình dạng mặt khỉ tại bang Oregon, Mỹ.

Monique Forestier kiêu hãnh đứng trên chóp núi Corkscrew thuộc khối núi sa thạch Ancient Arts, gần Moab, bang Utah, Mỹ.

Huỳnh Phương (Theo Guardian, thelayback)

Ba cô gái Mỹ kết thân sau khi phát hiện đang hẹn hò cùng một người

Ba cô gái cùng bị một người đàn ông lừa tình đã quyết định chia tay người này và lên đường cùng nhau đi du ngoạn khắp bờ Tây nước Mỹ.

Thay vì đau buồn hay tức giận vì bị lừa dối, Abi Roberts – 19 tuổi, Behan King – 18 tuổi và Morgan Tabor – 21 tuổi đã chọn cách bước tiếp theo một cách đặc biệt nhất có thể. Họ quyết định khám phá nước Mỹ trên một chiếc xe buýt cũ mà họ cùng bỏ tiền mua và dành hơn 2 tháng để tân trang lại.

Ba cô gái này khởi đầu chuyến hành trình của mình từ tháng 6 và đang dừng chân bên ngoài thành phố Bozeman, bang Montana. Tại đây họ cùng vui đùa, đi leo núi, tận hưởng thiên nhiên và lưu lại chuyến hành trình của mình thông qua một tài khoản Instagram có tên “BAM bus”, được lấy theo chữ cái đầu trong tên của mỗi người.

Ba co gai cung bi lua tinh anh 1

“Chúng tôi như đang sống trong mơ với thật nhiều niềm vui mỗi ngày. Thật khó tin rằng tất cả điều này bắt nguồn từ anh ta”, cô Tabor cho biết.

Những mối nghi ngờ

Tình bạn giữa ba cô gái này bắt đầu vào tháng 12/2020, thời điểm những ngày lễ cuối năm đang đến gần. Tabor lúc này bắt đầu có những nghi ngờ về người bạn trai của mình. Cô và người đàn ông này đã có một mối quan hệ thân mật trong một vài năm nhưng gần đây hai người mới đồng ý hẹn hò.Morgan Tabor. Ảnh: Washington Post.

Ba co gai cung bi lua tinh anh 2
Morgan Tabor. Ảnh: Washington Post.


Theo Tabor, bạn trai của cô, một sinh viên đại học 20 tuổi và sống gần nhà bố mẹ cô ở thành phố Boise, bang Idaho, thường nhắn tin với nhiều người phụ nữ khác nhau và thường xuyên nhận được những lời tán tỉnh trên mạng xã hội.

“Tôi có cảm giác bất an, không thể rũ bỏ. Chính vì vậy tôi đã đi tìm tài khoản Instagram của một trong những cô gái trên”, Tabor, hiện làm việc tại một công ty thực phẩm hữu cơ, cho biết.

Những gì mà Tabor phát hiện đã làm cô choáng váng.

Sự thật khó tin

“Gần như tất cả hình ảnh trên tài khoản của cô gái đó đều có mặt của người đàn ông mà tôi nghĩ là bạn trai của tôi”, Tabor chia sẻ.

Khi được Tabor liên hệ, người phụ nữ này cũng không thể ngờ cô bị lừa dối. Hai cô gái trẻ tiếp tục tìm kiếm trên các tài khoản mạng xã hội của người “bạn trai” và phát hiện một phụ nữ khác cũng là nạn nhân. Đó là Abi Roberts, một họa sĩ và sinh viên tại Đại học Utah.Abbi Roberts, 4 ngày sau khi 3 cô bắt đầu chuyến hành trình của mình.

Ba co gai cung bi lua tinh anh 3
Abbi Roberts, 4 ngày sau khi 3 cô bắt đầu chuyến hành trình của mình. Ảnh: Washington Post.

“Khi Morgan liên hệ với tôi, cảm giác của tôi lúc đó thật khó để diễn tả”, cô Roberts, người đã bắt đầu hẹn hò với người đàn ông này từ cuối tháng 10/2020, cho biết.

“Anh ta thậm chí còn ngủ lại nhà tôi vào tối hôm trước, hôn từ biệt tôi vào sáng hôm sau và nói rằng anh ta phải về thăm gia đình ở thành phố Boise”, cô Roberts chia sẻ.

Morgan và Roberts sau đó đã quyết định lật tẩy bộ mặt thật của người đàn ông đã lừa dối họ.

“Nhìn thấy gương mặt anh ta biến sắc khi phát hiện ra bí mật của mình đã bị lộ tẩy là một trong những trải nghiệm thú vị nhất của đời tôi”, Tabor chia sẻ.

“Luôn có hai mặt của mỗi câu chuyện. Tuy nhiên tôi nghĩ mình không nên bình luận gì vào lúc này “, người đàn ông trên khi được phỏng vấn bởi Washington Post cho biết.

Sau khi đối diện với người đàn ông đã lừa dối họ, Tabor và Roberts đã tìm được thêm ít nhất 6 người phụ nữ khác cũng từng có có quan hệ tình cảm với anh ta. Một trong số đó là King, người bắt đầu hẹn hò với người đàn ông này vào năm 2020.

“Chỉ 2 tiếng sau cuộc gặp với Roberts và Tabor, anh ta đã nhắn tin rủ tôi đi chơi. Tôi cũng cảm thấy bất ngờ như những người khác khi nhận ra chân tướng sự việc”, cô King, người làm lễ tân tại một cơ sở y tế, cho biết.

Cả Roberts, Tabor và King cho biết người đàn ông trên đã hứa hẹn với mỗi người về một một mối quan hệ bền lâu.

Cô Tabor cho biết sau khi biết được sự thật, cả 3 cô đều quyết định chia tay với người đàn ông này.

“Tôi không còn muốn dính dáng gì đến họ nữa”, người đàn ông trả lời phỏng vấn của Washington Post.

Hành trình hồi phục

Theo Tabor, sau khi chia tay với người đàn ông trên, họ đã dành nhiều tháng nhắn tin và trò chuyện trực tuyến để vượt qua những chấn thương tâm lý sau khi bị lừa dối. Vào đầu tháng 1, họ đã quyết định gặp mặt nhau tại nhà của Roberts.

“Chúng tôi đã chia sẻ với nhau nhiều kỷ niệm, cùng cố gắng vượt qua những chấn thương tâm lý của mình. Tuy vậy, chúng tôi cũng nhận ra rằng mình rất hợp nhau và mỗi người trong nhóm đều có tính cách rất thú vị. Chúng tôi ngay lập tức trở thành bạn tốt của nhau”, Roberts tâm sự.

Khi chia sẻ về mối quan hệ của mình, cả 3 cô gái nhận ra rằng mình đều từng nghe người đàn ông trên chia sẻ về một dự định mà người này muốn thực hiện.

“Anh ta luôn nói về việc muốn khám phá đất nước trên một chiếc xe buýt cũ. Sau khi trò chuyện về việc du lịch và sống trên một chiếc xe buýt, chúng tôi bắt đầu nảy ra ý tưởng cho chuyến hành trình này”, cô Roberts cho biết.

Cả ba người sau đó đã dành ra một khoản tiền để mua một chiếc xe buýt cũ từ một người quen của Tabor. Vào mỗi cuối tuần trong hơn 2 tháng sau đó, với sự trợ giúp từ những người cha của mình, cả ba cô gái đã cùng nhau sửa sang lại chiếc xe để chuẩn bị cho chuyến hành trình của mình.Chiếc xe buýt của ba cô đậu tại Công viên Quốc gia Grand Teton, bang Wyoming vào tháng 6.

Ba co gai cung bi lua tinh anh 4
Chiếc xe buýt của ba cô đậu tại Công viên Quốc gia Grand Teton, bang Wyoming vào tháng 6. Ảnh: Washington Post.

“Chúng tôi đã tháo hết các dãy ghế và thay mới sàn xe và lắp đặt những lớp cách nhiệt cho xe. Chúng tôi cũng xây những chiếc giường tầng và trang trí không gian trong xe”, Tabor cho biết.

Vào giữa tháng 6, chỉ vài ngày sau khi hoàn thành việc cải tạo lại chiếc xe buýt cũ của mình, cả ba cô đã lên đường thực hiện chuyến hành trình khám phá bờ tây nước Mỹ.

Theo King, cả ba cô sẽ đỗ chiếc xe buýt của mình tại các khu cắm trại và nghỉ lại tại đây vào mỗi buổi tối.

Kể từ khi bắt đầu chuyến hành trình của mình, các cô đã ghé thăm dãy núi Sawtooth ở bang Idaho, thị trấn Jackson và Công viên Quốc gia Grand Teton tại Wyoming. Đích đến của 3 người là một bãi biển tại bang California vào mùa thu này.

Theo Roberts, chuyến hành trình của các cô không nhằm mục đích trả thù người đàn ông đã lừa dối họ. “Những gì anh ta đã làm với chúng tôi sẽ không quyết định được con người của chúng tôi. Chúng tôi cảm thấy thật may mắn vì đã tìm thấy nhau và sẽ là bạn suốt cuộc đời này”, cô Roberts cho biết.

An Bình / Zing

Sắc tình loanh quanh

Có một thời, yêu đương là chuyện khó nói trong thơ ca lẫn phim ảnh Hà thành. Chẳng hạn trong tân nhạc, nhục cảm của thị dân khá mờ nhạt. Hễ đụng đến “ái ân” là ca từ giống ống kính máy quay tế nhị lia ngay ra cảnh rèm cửa lay động, chim hót với bướm bay. Nếu có hai nhân vật chính lọt vào khuôn hình thì ở chế độ phải căng mắt ra mới thấy: “Đôi bồ câu bay về hướng anh cùng em ra công trường” hoặc “Cao cao bên cửa sổ, có hai người hôn nhau”

Người Việt xấu hổ khi hôn nhau ngoài đường, thậm chí “mà sao bối rối khi cầm tay nhau”. Đấy là lời những bài hát tình yêu chân chính nhé! Còn trong đời sống giao tế thường nhật, người Việt dường như bị giằng xé giữa sự nghiêm cẩn do quy định của nền nếp Nho phong với sự phồn thực phóng túng bản năng sẵn có.

Một mặt họ dùng lễ giáo để ngăn ngừa những thứ “chướng tai gai mắt”, mặt khác lại đầy ắp cả kho tiếu lâm và “tục ca” xoay quanh chuyện tứ khoái. Kết quả là người ta đành chọn giải pháp “đùa” khi nói đến tình dục, như rất nhiều lĩnh vực khác vốn cũng phải đùa khi nhắc đến ở Hà Nội.

Tranh biếm họa về hát cô đầu ở Hà Nội trên Hà thành ngọ báo năm 1933. Ảnh: TLTG


Người Việt nói chung và người Hà Nội nói riêng quan niệm rất cụ thể về “địa phương tính”. Hễ nói đến ai là phải xác định quê hương bản quán vùng miền xuất thân, kèm theo đó là gán ngay các giá trị. Trong nhiều trường hợp, địa danh bị tính từ hóa. Những năm 1930, “cái nôi văn nghệ của Hà Nội” mà Vũ Bằng nhắc đến chính là phố cô đầu Khâm Thiên với từ viết tắt “K.T” trứ danh. Khâm Thiên vốn dĩ không phải địa phận Hà Nội mà trên đất tỉnh Hà Đông, ở đúng chỗ giáp ranh với nội thành cũ. Việc ở giáp ranh và cửa ngõ có cái lợi sẽ nói dưới đây.

Sau năm 1954, Khâm Thiên không còn dấu vết của các nhà hát cô đầu, vốn ngay từ thời những năm 1930 việc hát đã lép vế so với việc các văn nhân tài tử tìm sự sung sướng, biệt danh “phường Dạ Lạc” (chữ của Văn Cao trong bài thơ viết năm 1945) đã biến mất. Đến thời bao cấp, hai chữ “K.T” làm người ta nghĩ đến loại vải “kỹ thuật” được phân phối ở các cửa hàng mậu dịch, vốn bị gắn với câu “Cái cứt gì cũng phân, mà phân thì như cứt”. Câu nói tương truyền là vế đối này của Thanh Tịnh cũng liên quan thứ cuối cùng của tứ khoái.

Tranh biếm họa về ngoại tình trên báo Phong hóa. Ảnh: TLTG


Gần đây, ở nghị trường xuất hiện ý kiến bàn về việc hợp pháp hóa nghề mại dâm và cho phép hình thành các khu phố đèn đỏ có sự kiểm soát của các cơ quan chức năng. Xem ra dư luận chẳng đùa được nữa. Cái nghề cổ xưa nhất của nhân loại đến giờ mới được nhìn nhận nghiêm túc ở Hà Nội kể cũng là muộn.

Dịch vụ mát mẻ này có mặt ngay từ khi quân Pháp chiếm được thành Hà Nội năm 1884. Một đoạn trong bài báo của Dumoutier được các nhà nghiên cứu như Nguyễn Ngọc Tiến cho rằng bóng gió nói đến việc một bà già tự xưng hậu duệ nhà Lê trong coi một ngôi đền trong thành Hà Nội đã làm nghề môi giới cho lính Pháp “trú thân qua đêm” một cách vui vẻ. Trong khi các nhà nho Việt Nam sỉ vả cô Tư Hồng lấy chồng Tây và tham gia phá thành Hà Nội lấy gạch (“Đĩ mà có tàn, có tán, có hương án, có bàn độc” – Đĩ cầu Nôm, Nguyễn Khuyến) thì đồng hương của văn hào Victor Hugo thực tế hơn khi quan tâm đến khả năng lây các bệnh tình dục của các Fantine xứ thuộc địa.

Ngay khi vừa thành lập thành phố Hà Nội năm 1888, nghề mại dâm đã được quản lý và còn là đối tượng của ngành y tế. Trong phóng sự Lục xì của Vũ Trọng Phụng xuất bản năm 1937, ông đã dẫn ra tỉ mỉ các thống kê của bác sĩ Tây về số lượng gái điếm đi điều trị bệnh lậu hay giang mai.

Người Việt bây giờ thực ra mang một nỗi ưu tư lớn hơn thông qua vấn đề quan niệm tình dục: sự thỏa mãn liệu có đồng nghĩa hạnh phúc?

Lời đề từ của ông vua phóng sự đất Bắc đã ghi: “Kính tặng Bác sĩ Joyeux. Người đã hết lòng nghĩ đến nhân đạo trong công cuộc bài trừ nạn hoa liễu và nạn mại dâm”. Mở đầu cuốn phóng sự, Vũ Trọng Phụng dẫn lời của đốc lý H. Virgitti nói rằng Hà Nội có năm nghìn gái mại dâm trên tổng số dân thành phố là mười tám vạn.

Vũ Trọng Phụng gay gắt mà bảo “nghĩa là cứ ba mươi lăm người lương thiện lại có một người thường nhật sinh sống bằng sự gieo rắc vi trùng hoa liễu”. Nói chung, Vũ Trọng Phụng khá mẫn cảm với đề tài tình dục, nhất là tình dục ngoài vòng lễ giáo.

Cô Tư Hồng trước ngôi nhà ở ngõ Hội Vũ (Hà Nội), ảnh Léon Busy, khoảng 1915


Bên cạnh phóng sự Lục xì, nhà văn còn có tiểu thuyết Làm đĩ – nguyên cái tên đã quá rõ! – và hai tiểu thuyết lớn nhất trong cuộc đời ngắn ngủi của ông là Số đỏ và Giông tố, đều không ít thì nhiều cho thấy một xã hội nhốn nháo quanh dục vọng. Ông tỏ ra khá quyết liệt với những vấn đề tình dục và xem chúng như căn nguyên của những sự băng hoại đạo đức.  

Tuy nhiên, ở Số đỏ, Vũ Trọng Phụng lại đem tới một cảm giác khác nữa về tình dục: sự hài hước. Trong khi văn thơ cùng thời hễ động đến tình dục là “khi tỉnh dậy bùn nhơ nơi hạ giới/ Đã dâng lên ngập quá nửa linh hồn” (Vũ Hoàng Chương) thì tình dục giữa Xuân Tóc Đỏ với các nhân vật nữ như bà Phó Đoan “thủ tiết với hai đời chồng”, cô Tuyết “vì tư tưởng giải phóng muốn bị mang tiếng hư hỏng” khiến người ta bật cười. Thậm chí thời nay đọc lại, thấy cách nói chuyện phòng the của vợ chồng Văn Minh chủ hiệu Âu hóa chuyên bán quần áo khêu gợi cho phái nữ mang những cái tên “ỡm ờ xin chờ một phút”, hay ông phán “tôi là một người chồng mọc sừng”, tất cả đều phảng phất một ý vị tinh nghịch bên cạnh nhào nặn nên những con người méo mó khổ sở vì tình dục.

Trí tuệ dân gian biết cách làm cho tình dục luôn sinh động, ngay cả khi ngồi ghế phán quan đạo đức. Thời những năm 1930, làng tranh Đông Hồ đã sớm cập nhật các vấn đề đương thời vào kho tàng của mình, kể cả những thứ bị coi là tệ nạn, chẳng hạn cặp đôi tranh “Giai tứ khoái – Gái bảy nghề”. Chắc hẳn có ý vị tập Kiều ở câu “Vành ngoài bảy chữ, vành trong tám nghề”, những cặp số đếm này khiến người ta bật cười vì quan điểm phê phán thay vì cảnh cáo lại thành ra có màu ngộ nghĩnh.

Giai tứ khoái ở đây dĩ nhiên không phải tứ khoái thông thường đã nói, mà là “nhà tơ, hút phiện, ăn tiệc, đánh bài”, còn gái bảy nghề là “đăng sê 1, theo mốt 2, đánh bài 3, đàn ca 4, trốn nhà 5, đi săm 6, mang cháu 7” (lưu ý phải đọc chữ số thành tiếng để hiệp vần với từ ở vế tiếp theo). Bảy nghề ở đây lại mang tính chuỗi nhân quả, trong ấy có “đi săm” chính là hành vi cô Tuyết rủ Xuân tóc đỏ trong Số đỏ. “Săm” là âm bồi của từ tiếng Pháp chambre, để chỉ cái phòng ngủ khách sạn, nơi mà vào thời trước không phụ nữ đoan chính nào dám bén mảng tới. Thời nay, phụ nữ trẻ dễ tưởng đi săm là đi xăm mình, thứ có thể khiến họ sexy hơn, nổi loạn hơn theo quan điểm hiện đại.

Xăm mình cũng lại nằm trong phạm trù “theo mốt” – được thể hiện qua hình tượng người phụ nữ mặc áo dài tân thời đi guốc cao gót trong bức tranh Đông Hồ kia. Khi chiếc áo dài được chiết eo, vải mỏng hơn, tà xẻ cao hơn, thân thể người phụ nữ tân thời lộ ra những đường cong rõ hơn, nhất là khi cô ta chuyển động, khiến cho dáng đi trở nên “ngực tấn công, mông phòng thủ”, chưa kể những loại áo dài xẻ tà cao để hở ra một khoảng tam giác da thịt hay loại áo lót “mang hình viên đạn” (bullet bra) đầy khiêu khích. Áo dài đã bị đặt vào thế chênh vênh chấp chới giữa biểu tượng đức hạnh truyền thống và sự khêu gợi không giấu diếm.

Tranh dân gian Đông Hồ: “Giai tứ khoái, gái bảy nghề”


Nhưng rồi Hà Nội bước vào giai đoạn Đổi mới, các nhà nghỉ kiêm nhà hàng karaoke được xem như hậu sinh của các xóm cô đầu xưa. Các địa danh thay thế Khâm Thiên mau chóng xuất hiện, lần này trấn ở các cửa ngõ mới vào thành phố. Vị trí giáp ranh giữ hai phường, hai quận thường có đặc điểm là dễ khiến các lực lượng chức năng bối rối khi muốn lập lại trật tự, bởi việc mua bán dâm lưu động không quy được trách nhiệm xử lý về địa bàn nào. Người ta vẫn đùa “ra Trần Duy Hưng”, “sang Gia Lâm”, “xuống Giáp Bát” hay “vào Hà Đông” như một thứ khẩu ngữ trêu ngươi về một loại tứ trấn mới ở đúng bốn hướng cửa ngõ của thành Thăng Long thời hiện đại, trong đó cửa ngõ Gia Lâm bên kia sông Hồng đem lại danh xưng đặc thù nhất.

Vô vàn câu chuyện làm quà để khoác cho việc đi sang Gia Lâm như một huyền thoại mới về xóm Bình Khang hiện địa. Người ta truyền tụng việc khi các cặp đôi hay các ông đi tìm cảm giác lạ, nhà nghỉ mến khách hay không là ở chỗ nhân viên luôn tinh tế trong việc giúp khách quay biển số xe vào phía trong hoặc lấy bạt phủ che đi, đề phòng các bà nhà đi qua nhìn thấy (mà các bà đi qua khu nhà nghỉ làm gì chứ?). Gia Lâm thành ra một khu phố đèn đỏ khuất mắt dân nội thành, cho đến khi chính huyện ngoại thành Gia Lâm cũng tách một nửa làm lấy tên quận Long Biên thì Hà Nội đã kịp đẻ ra các phố “sung sướng” mới.

Tuy nhiên, mại dâm chỉ là một phần nổi của đời sống tình dục. Kho tàng ngôn từ ẩn dụ về tình dục ngoài hôn nhân thời hiện đại tỏ ra phong phú hơn nhiều, mà phần lớn mượn hành vi số một của tứ khoái cổ điển làm phép ẩn dụ: ăn nằm, bóc bánh ăn tiền, ăn ốc đổ vỏ, chán cơm thèm phở, sáng đèo cơm đi ăn phở, trưa đèo phở đi ăn cơm. Khi được ví như phở, thức quà quốc hồn quốc túy ra ngõ là gặp quán, thì đủ cho thấy dân gian xem tình dục ngoại hôn có phần… dễ dàng.

Người ta không còn đàm tiếu việc các người đẹp lên quan tắt khi làm vợ kế các vị chính khách ngang tuổi bố mình. Các bậc “phụ mẫu của dân” ngày nay ắt là dễ thở hơn vua chúa xưa ở khoản không bị các sử gia kết án ham mê sắc dục. Đến bậc minh quân như Lê Thánh Tông được các bộ sử như Đại Việt sử ký toàn thư tôn vinh là bậc đế vương bậc nhất thời quân chủ Việt Nam nhưng cũng không thoát được tiếng “tiếc rằng vua nhiều phi tần quá nên mắc bệnh nặng” (lời sử gia Vũ Quỳnh, thế kỷ 16).

Người Việt bây giờ thực ra mang một nỗi ưu tư lớn hơn thông qua vấn đề quan niệm tình dục: sự thỏa mãn liệu có đồng nghĩa hạnh phúc? Hình như không có câu trả lời, tựa như hành vi phẫu thuật thẩm mỹ, không bao giờ có kết quả hoàn hảo. Năm 2017, Việt Nam có đến 20 cuộc thi sắc đẹp. Nhiều nhà hoạt động nữ quyền gây tranh cãi khi bảo rằng có sự liên hệ giữa thi hoa hậu và xem phụ nữ như biểu tượng tình dục. Nhưng quả thực, khi xã hội không thể yên tâm với chỉ một ngôi vị hoa hậu trong năm đó, có thể nói họ chưa được thỏa mãn. Họ chưa hạnh phúc.

Nguyễn Trương Quý / Người Đô Thị

Tôi đã dành 7 năm để nghiên cứu cách nuôi dạy con của người Hà Lan và đúc rút được 5 bí quyết để nuôi dưỡng nên những đứa trẻ hạnh phúc nhất trên thế giới

Tôi đã dành 7 năm để nghiên cứu cách nuôi dạy con của người Hà Lan và đúc rút được 5 bí quyết để nuôi dưỡng nên những đứa trẻ hạnh phúc nhất trên thế giới
CHÍNH XÁC THÌ CÁC BẬC CHA MẸ HÀ LAN ĐÃ NUÔI DẠY NHỮNG ĐỨA TRẺ HẠNH PHÚC NHẤT THẾ GIỚI NHƯ THẾ NÀO? LÀ MỘT BÀ MẸ NƯỚC NGOÀI DÀY DẠN KINH NGHIỆM SỐNG Ở VÙNG NGOẠI Ô HÀ LAN (TÔI CŨNG ĐÃ VIẾT MỘT CUỐN SÁCH VỀ CÁCH NUÔI DẠY CON CÁI Ở HÀ LAN VỚI ĐỒNG TÁC GIẢ MICHELE HUTCHISON), DƯỚI ĐÂY LÀ 5 BÍ QUYẾT TÔI HỌC ĐƯỢC VỀ CÁCH NUÔI DƯỠNG NÊN MỘT ĐỨA TRẺ HẠNH PHÚC NHẤT.

Cuộc khảo sát về lý do tại sao trẻ em Hà Lan lại hạnh phúc như vậy được bắt đầu tại nhà tôi ở Doorn, một ngôi làng Hà Lan nhỏ bé với dân số 10.000 người.

Nằm ở trung tâm Hà Lan, Doorn chủ yếu là nơi sinh sống của các dân cư của các gia đình trẻ, những người hưu trí, những người yêu thiên nhiên và những người tìm kiếm một nhịp sống chậm hơn.

Chồng tôi, Bram, là một doanh nhân người Hà Lan, và tôi chuyển đến đây 10 năm sau khi kết hôn. Khi mang thai đứa con trai đầu lòng, Bram Julius, tôi đã rất lo lắng. Tôi ngấu nghiến đọc tất cả các lời khuyên về các triết lý nuôi dạy con cái dù có những điều trái ngược nhau.

Khám phá cách nuôi dạy con của người Hà Lan

Cha mẹ tôi đặt ra tiêu chuẩn cho sự xuất sắc trong học tập rất cao, bất kỳ thất bại hay khuyết điểm nào đều sẽ khiến gia đình xấu hổ. Còn hiện tại, tôi lại là một người Mỹ xa xứ trong một môi trường mới, định hướng và khám phá vai trò làm cha mẹ theo những cách mới.

Quan điểm của người Hà Lan trong việc nuôi dạy con cái dường như quá dễ dãi, tự cao và lười biếng đối với một người nước ngoài như tôi. Họ sinh có sự hỗ trợ của bà đỡ (lý tưởng nhất là tại nhà và không dùng thuốc) và không cho con đi học nhạc hay bất kỳ chương trình học tập phong phú nào. Tôi đã nghĩ, “Chuyện gì vậy?”

Cha mẹ người Hà Lan là một trong những người hạnh phúc nhất thế giới

Tuy nhiên, một năm sau khi làm mẹ, tôi tình cờ thấy một báo cáo của UNICEF năm 2013 khẳng định rằng trẻ em Hà Lan là những đứa trẻ hạnh phúc nhất trên thế giới. Báo cáo là sự tiếp nối của một báo cáo được thực hiện vào năm 2007, trong đó, Hà Lan lần đầu tiên được mệnh danh là một ví dụ điển hình về sự trọn vẹn của thời thơ ấu. Anh và Mỹ xếp ở hai vị trí thấp nhất.

Một số tổ chức khác, bao gồm Nhóm hành động vì trẻ em của Anh và Diễn đàn Kinh tế Thế giới, cũng đã xếp hạng trẻ em Hà Lan về mức độ hạnh phúc cá nhân rất cao.

Vậy chính xác thì các bậc cha mẹ Hà Lan đã nuôi dạy những đứa trẻ hạnh phúc nhất thế giới như thế nào? Là một bà mẹ nước ngoài dày dạn kinh nghiệm sống ở vùng ngoại ô Hà Lan (tôi cũng đã viết một cuốn sách về cách nuôi dạy con cái ở Hà Lan với đồng tác giả Michele Hutchison), dưới đây là 5 bí quyết tôi học được về cách nuôi dưỡng nên một đứa trẻ hạnh phúc nhất.

1. Trẻ ngủ nhiều

Vào năm 2013, một nghiên cứu từ Tạp chí Tâm lý học Phát triển Châu Âu đã kiểm tra sự khác biệt về tính khí giữa trẻ sơ sinh Hoa Kỳ và Hà Lan. Các nhà nghiên cứu kết luận: “Những đứa trẻ Hà Lan hay cười và thích âu yếm hơn những em bé Mỹ.”

Theo nghiên cứu, thái độ của trẻ sơ sinh Hà Lan một phần là do lịch trình ngủ điều độ hơn và các hoạt động cường độ thấp hơn. Các bậc cha mẹ Mỹ được biết đến là người nhấn mạnh tầm quan trọng của việc kích thích, cho con cái họ tiếp xúc với nhiều trải nghiệm mới.

Mặt khác, các bậc cha mẹ Hà Lan tập trung vào các hoạt động hàng ngày ở nhà, coi trọng tầm quan trọng của việc nghỉ ngơi và điều độ. Họ rất xem trọng giấc ngủ. Trẻ sơ sinh được nghỉ ngơi đầy đủ cho phép cha mẹ cũng được nghỉ ngơi đầy đủ. Nghiên cứu đã tuyên bố rằng trung bình người Hà Lan ngủ nhiều hơn bất kỳ ai khác trên thế giới: Tổng cộng 8 giờ 12 phút mỗi đêm.

2. Con cái dành nhiều thời gian hơn cho cả bố và mẹ

Năm 1996, chính phủ Hà Lan đã cấp cho nhân viên bán thời gian quyền bình đẳng như những người làm việc toàn thời gian, tạo tiền đề cho sự cân bằng giữa công việc và cuộc sống. Văn hóa làm việc bán thời gian là một lý do khác khiến mọi người ở đây hạnh phúc hơn nhiều. Với các tuần làm việc 29 giờ, Hà Lan có tuần ngắn nhất thế giới dành cho các chuyên gia kinh doanh, theo một nghiên cứu của OECD năm 2018.

Gần một nửa dân số trưởng thành Hà Lan làm việc bán thời gian, với 26,8% nam giới làm việc dưới 36 giờ tối đa một tuần và 75% phụ nữ làm việc bán thời gian – và điều này ở tất cả các lĩnh vực, từ lao động phổ thông đến chuyên nghiệp.

Giống như các đồng nghiệp nữ, hầu hết các ông bố Hà Lan giảm thời gian làm việc toàn thời gian của họ chỉ còn bốn ngày. Điều này cho phép họ dành ít nhất một ngày mỗi tuần cho con cái của mình. Thời gian nghỉ này thường được gọi là “Papadag”, có nghĩa là “Ngày của bố”.

Tôi đã dành 7 năm để nghiên cứu cách nuôi dạy con của người Hà Lan và đúc rút được 5 bí quyết để nuôi dưỡng nên những đứa trẻ hạnh phúc nhất trên thế giới - Ảnh 1.

3. Trẻ em cảm thấy bớt áp lực hơn khi ở trường
Trong tất cả các quyết định trong việc nuôi dạy con cái mà chúng ta phải đưa ra, việc chọn trường dường như là một trong những điều cơ bản nhất. Nhưng ở Hà Lan, điểm trung bình cao hay các trường đại học ưu tú hoàn toàn không phải là vấn đề. Giáo dục ở đây không phải là giáo dục điểm số mà nó được coi là con đường hỗ trợ sự phát triển cá nhân và hạnh phúc của một đứa trẻ.
Có hai loại bằng cấp giáo dục đại học của Hà Lan: Bằng cấp định hướng nghiên cứu do các trường đại học cấp và bằng cấp định hướng nghề nghiệp do các trường cao đẳng cấp. Bạn không cần bất kỳ điểm số cụ thể nào để được nhận vào hầu hết các chương trình – tất cả những gì bạn cần là vượt qua kỳ thi trung học phổ thông của mình.
“Các trường học ở đây đầu tư nhiều năng lượng vào động lực hơn là thành tích,” Ruut Veenhoven, giáo sư về hạnh phúc tại Đại học Erasmus, Rotterdam, nói với tôi. “Thành tích là điều mà các trường học ở Pháp và Anh chú trọng, nhưng nghiên cứu của chúng tôi đã chỉ ra rằng các kỹ năng xã hội là công cụ tạo nên hạnh phúc. Chúng quan trọng hơn nhiều so với chỉ số IQ của một người.”
4. Trẻ em ăn “hagelslag” (rắc sô cô la) vào bữa sáng
Rắc sô cô la mỗi sáng? Có thể sẽ có kha khá ý kiến cảm thấy khó hiểu. Nhưng, cụm từ này còn có một ý nghĩa sâu sắc hơn là “rắc sô cô la”.
Ngồi vào bàn ăn cùng với gia đình, đặc biệt là trước khi bắt đầu một ngày mới, là một thói quen cơ bản xác định cuộc sống gia đình của người Hà Lan. Trước bất kỳ bữa ăn nào, gia đình sẽ không bắt đầu ăn cho đến khi tất cả mọi người, bao gồm cả trẻ em, có mặt tại bàn. Đó là một dấu hiệu của sự tôn trọng.
Theo báo cáo của UNICEF, 85% trẻ em Hà Lan (từ 11 đến 15 tuổi) được khảo sát cho biết các em ăn sáng cùng gia đình hàng ngày. Ăn sáng không chỉ có liên quan đến việc học tốt hơn ở trường và giảm các vấn đề về hành vi, mà nghiên cứu còn phát hiện ra rằng nó khuyến khích sự gắn kết gia đình và thúc đẩy sự phát triển bản sắc ở trẻ theo hướng lành mạnh.

5. Trẻ em được khuyến khích đi xe đạp
Người Hà Lan không thích xe hơi. Do địa hình bằng phẳng và mạng lưới đường dành cho xe đạp, nên đi xe đạp là phương tiện thiết thực và hiệu quả nhất để đi lại
Ở Hà Lan, trời mưa rất nhiều. Nhiệt độ mùa đông trung bình từ 35 đến 40 độ F(khoảng1.6 tới 4.4 độ C), và có gió mạnh. Mặc dù gió và mưa thường gây khó chịu cho người đi xe đạp, nhưng người Hà Lan vẫn chỉ đơn giản mặc cho mình và con cái quần áo ấm, áo khoác không thấm nước và ủng đi mưa.
Đạp xe trong mọi thời tiết thực sự là một trải nghiệm góp phần hình thành nên tính cách. Trẻ em được khuyến khích đi xe đạp ở mọi nơi và trong mọi thời tiết vì nó dạy cho chúng sự gan dạ. Chúng học được rằng cuộc sống không phải lúc nào cũng đầy nắng và cầu vồng. Chúng học cách đối mặt với mưa. Chúng học cách không bỏ cuộc.
Đạp xe đến trường – bất kể điều kiện thời tiết nào – dạy trẻ tính kiên cường, và có một mối liên hệ chắc chắn giữa hoạt động này và khả năng phục hồi và hạnh phúc.
Ý nghĩa thành công của người Hà Lan
Giống như tất cả các bậc cha mẹ trên khắp thế giới, người Hà Lan cũng có tham vọng cao đối với con cái của họ. Mặc dù phong cách nuôi dạy con cái có thể khác nhau, nhưng họ coi hạnh phúc là một phương tiện để thành công, trái ngược với việc coi thành công là một phương tiện để hạnh phúc.
Hạnh phúc được coi là cửa ngõ để nhận thức về bản thân, động lực nội tại, sự độc lập, mối quan hệ tích cực với cộng đồng của họ – và đó là những gì khiến họ tin rằng mình là những bậc cha mẹ thành công.
Tác giả của bài viết là Rina Mae Acosta, quốc tịch Mỹ, cô là nhà văn và người sáng lập blog nuôi dạy con cái Finding Dutchland. Cô cũng là đồng tác giả của cuốn “The Happiest Kids in the World: How Dutch Parents Help Their Kids (and Themselves) by Doing Less.” Cô hiện đang sống ở Hà Lan với chồng và ba con.

Theo Alexx / Doanh nghiệp và thị

Trung Quốc tìm kiếm gì ở vùng biển sâu khi đòi hỏi chủ quyền ở Biển Đông ?

Bãi Đá Vành Khăn (Mischief Reef), Đá Chữ Thập (Fiery Cross), Đá Xu Bi (Subi Reef), rồi gần đây là Bãi Đá Ba Đầu (Whitsun Reef), Trung Quốc dần dần tăng sự hiện diện và đòi hỏi chủ quyền theo một chiến lược kiên trì, chậm rãi, tạm gọi là « trì hoãn chiến lược » (strategic delay).
Vị trí chiến lược quân sự, con đường huyết mạch giao thương hàng hải chỉ là bề nổi. Nguồn cung khoáng chất đất hiếm dưới đáy những vùng biển tranh chấp này mới là điều cốt lõi cho tham vọng bá chủ công nghệ của Trung Quốc.
Đây chính là những nhận định của hai giáo sư Khoa học Chính trị, Mark Crescenzi và Stephen Gent, trường đại học Bắc Carolina trên trang mạng The Diplomat. Đầu tiên, hai tác giả lưu ý rằng, thống trị thị trường cho một giải pháp thay thế nhiên liệu hóa thạch sạch hơn sẽ là một cuộc đua kinh tế lớn giữa các cường quốc trong thế kỷ 21.
Trong cuộc đua này, khi đưa ra tầm nhìn « Made in China 2025 », Bắc Kinh khẳng định hai mục tiêu : Tham vọng trở thành quốc gia đi đầu trong lĩnh vực sản xuất bình điện (ắc-qui), pin sử dụng trong giao thông và nhiều lĩnh vực công nghệ cao, đồng thời sẽ là một trong những nước sản xuất các thiết bị điện tử tiên tiến nhất trên thế giới. Do vậy, ưu tiên hàng đầu của Trung Quốc là tập trung phát triển và đổi mới các lĩnh vực như chip bán dẫn, công nghệ hàng không hay như robotic.
Để thực hiện hai mục tiêu này, việc tiếp cận nguồn cung đất hiếm đóng một vai trò thiết yếu. Chiến lược cốt lõi của Trung Quốc là tiếp tục duy trì vị thế thống trị thị trường sản xuất và xuất khẩu đất hiếm mà nước này có được từ ba thập kỷ qua. Là quốc gia cung cấp 90% lượng đất hiếm tiêu thụ trên toàn cầu, Trung Quốc có đủ sức mạnh để hạn chế hay mở rộng xuất khẩu đất hiếm nhằm duy trì nguồn cung và mức giá theo ý của mình.
Vậy vai trò của Trung Quốc trên thị trường đất hiếm tác động ra sao đến chính sách Biển Đông ? Theo hai tác giả, Trung Quốc hiện đang phải đối mặt với hai mối đe dọa tiềm tàng cho nguồn cung ứng đất hiếm.
Thứ nhất, vào lúc kinh tế Trung Quốc phát triển mạnh và tầng lớp trung lưu tăng nhanh, chính phủ Trung Quốc dự báo khả năng cạn kiệt các mỏ khai thác đất hiếm to lớn ở trong nước. Thứ hai, Trung Quốc cũng đã tận dụng được nhiều nguồn đất hiếm thô từ nhiều nước khác như Cộng hòa Dân chủ Congo, nhưng sự ổn định lâu dài hạn trong việc tiếp cận những nguồn tài nguyên bên ngoài vẫn còn là một vấn đề.
Để đối phó với những mối đe dọa trên, Trung Quốc phải mở rộng nguồn cung đất hiếm ở bên ngoài. Đáy Biển Đông chứa đựng một lượng dồi dào các mẫu khoáng chất nhỏ : Hạch đa kim (Nodules polymétalliques). Và Trung Quốc đã có được một công nghệ khai thác ở vùng nước sâu tân tiến nhất thế giới. Khả năng thu hoạch các hạch đa kim và đất hiếm mà Trung Quốc đang có là vô song.
Với việc Cơ quan quản lý Đáy biển Quốc tế đưa ra những quy định về khai thác các mỏ khoáng sản dưới đáy biển, Bắc Kinh cho rằng cách tốt nhất để tiếp tục bảo đảm việc tiếp cận và nguồn cung ứng khoáng sản đáy biển cũng như là đất hiếm ngoài khơi, là coi những vùng biển này như là lãnh thổ có chủ quyền.
Do vậy, theo hai tác giả, Trung Quốc sẽ không được lợi gì nếu chiến tranh xảy ra, bởi vì mục tiêu chính của nước này là tìm cách kiểm soát nguồn cung ứng và giá cả của đất hiếm ít nhất là trong vòng ¼ thế kỷ tới. Hơn bao giờ hết, Trung Quốc cũng hiểu rõ những hạn chế về sức mạnh thị trường đất hiếm hiện nay của mình.
Bài học kinh nghiệm năm 2010 sau vụ Bắc Kinh trừng phạt Tokyo trong cuộc tranh chấp quần đảo Senkaku/Điếu Ngư cho thấy việc ban hành lệnh cấm xuất khẩu đất hiếm sang Nhật Bản và ra thế giới đã làm giá cả đất hiếm tăng vọt đến 2.000%, làm xói mòn chính thị trường của Trung Quốc khi có nhiều tác nhân mới tham gia vào ngành khai thác đất hiếm.
Từ những nghiên cứu này, các tác giả đưa ra các kết luận : Việc bảo đảm nguồn cung ứng đất hiếm dồi dào, có chi phí thấp để ổn định nhu cầu ngày càng lớn trong nước sẽ mang lại cho Trung Quốc một vị thế tốt tạo thành công trong các nỗ lực kinh tế đầy tham vọng nhưng đồng thời tiếp tục thống trị thị trường toàn cầu là mục tiêu chính. Với những đích ngắm này, các cuộc đối đầu ở Biển Đông sẽ không sớm kết thúc nhưng chiến tranh cũng có thể không xảy ra.
Các mục tiêu về sức mạnh thị trường sẽ tiếp tục thúc đẩy Bắc Kinh từng bước mở rộng phạm vi tiếp cận hàng hải và khẳng định các đòi hỏi chủ quyền ở Biển Đông. Việc bác bỏ phán quyết của Tòa Trọng Tài Thường Trực La Haye năm 2016 cho thấy rõ bất kỳ đề xuất giải pháp nào cho những tranh chấp lãnh hải mà bỏ qua những đòi hỏi kinh tế đều có khả năng gặp thất bại !
Minh Anh / RFI