The Beautiful Blue Danube

Advertisements

Lượm lặt tin 29-12-2016

Cuba cấm mọi địa điểm mang tên Fidel Castro

Quốc hội Cuba đã thông qua một luật mà theo đó không cho phép bất kỳ tượng đài kỷ niệm, các công trình công cộng mang tên lãnh tụ Fidel Castro.

Một người dân Cuba mang ảnh lãnh tụ Fidel Castro trong dịp để tang người. Ảnh: Reuters

Theo Reuters, điều này cũng là di nguyện của lãnh tụ Fidel Castro trước khi ông qua đời vào tháng trước.

“Tinh thần chiến đấu của ông vẫn còn mãi trong tâm khảm của mọi người Cách mạng Cuba, hôm nay, ngày mai và mãi mãi về sau” – Chủ tịch Raul Castro phát biểu trước quốc hội Cuba hôm 27/12.

Chủ tịch Raul Castro cho rằng, cách tốt nhất để tỏ lòng kính trọng tới lãnh tụ Fidel Castro chính là đi theo tư tưởng cách mạng của người.
Theo luật này, tên của lãnh tụ Fidel Castro sẽ không được đặt cho các tuyến đường phố, các tượng đài kỷ niệm.

Luật này không cấm các nghệ sĩ sử dụng hình tượng của lãnh tụ Fidel Castro trong âm nhạc, văn chương, khiêu vũ, điện ảnh hoặc các hình thức nghệ thuật nghe nhìn khác.

Tại các văn phòng, các trụ sở công cộng hoặc trường học vẫn có thể treo ảnh của ông.

Lãnh tụ Fidel Castro qua đời hôm 25/11, ở tuổi 90. Sinh thời, lãnh tụ Fidel Castro không hề mong muốn việc sùng bái cá nhân.

Mặc dù vậy, rất nhiều người yêu mến và ngưỡng mộ vẫn trích dẫn các câu nói nổi tiếng của ông, và tre

—————————–

Xe đạp điện thương hiệu Việt với chiến lược vươn ra thế giới

Với tham vọng trở thành thương hiệu hàng đầu thế giới về xe điện 2 bánh, hôm nay (27/12), hãng xe điện Việt HKbike quyết định đổi tên thương hiệu thành PEGA.

Tên mới PEGA sẽ chính thức được sử dụng từ ngày 22/12/2016, thay thế cho HKbike sau tròn 4 năm từ ngày ra đời (12/12/2012).

PEGA (HKbike) là công ty xe điện đầu tiên và duy nhất tại Việt Nam tính đến thời điểm này chủ động từ thiết kế, nghiên cứu, sản xuất, lắp ráp sản phẩm đến marketing và phân phối.

Ông Lê Hoàng Long – CEO PEGA (HKbike) cho biết:

“Đầu năm 2017, chúng tôi sẽ cho ra mắt sản phẩm “made in Việt Nam” đầu tiên, đến cuối năm 2017, 50% sản phẩm xe điện của chúng tôi sẽ được nội địa hoá và đến năm 2018 sẽ là 70%.”

 

———————–

Làm sao  để biết khi nào thì con người già đi ?

Khoa học đã thử đo một số chức năng của cơ thể, coi như mốc sinh học, để so sánh với tuổi trẻ, làm mốc cho thay đổi khi về già. Tuy nhiên, ở nhiều người, có một số dấu hiệu báo là ta đã bắt đầu đi vào giai đoạn mùa Đông của cuộc đời.

Chẳng hạn:

– Thị giác: Vào tuổi 40, khả năng điều tiết của mắt để nhìn gần giảm đi một chút, nhưng chỉ vài chục năm sau thì khi muốn đọc một tờ báo, một cuốn sách, ta phải đưa sách báo ra xa hơn. Lý  do là khi tuổi lên cao, nhãn cầu thay đổi độ cong, hình ảnh mờ đi.  Đồng thời mắt cũng dễ nhậy cảm với ánh sáng chói lóa, kém phân biệt những vật di động và cần nhiều ánh sáng hơn để nhìn cho rõ.

– Thính giác: Người cao tuổi ,đặc biệt là ở quý lão ông,  thường gặp khó khăn phân biệt âm thanh có tần số cao.

– Tim: Tim thường hơi lớn hơn một chút, cơ tim dầy lên. Lượng dưỡng khí tối đa mà cơ thể cần khi vận động sẽ giảm đi 10% cho mỗi 10 năm tuổi cao ở đàn ông, và 7.5% ở đàn bà. Tuy nhiên tim vẫn làm việc hữu hiệu và máu bơm ra ở mỗi nhịp tim co bóp vẫn bình thường.

– Thận: Khả năng bài tiết chất phế thải của thận giảm, sức chứa của bọng đái ít đi khiến người cao tuổi mót tiểu tiện nhiều hơn.

– Mỡ và cơ thịt: Với tuổi cao, sự phân phối của mỡ thay đổi vị trí.

Bình thường, mỡ phân phối đều ở dưới lớp da.

Khi về già ,đàn ông có mỡ tập trung ở vùng bụng, đàn bà thì mỡ tập trung ở vùng hông và bắp đùi.

Khối lượng các bắp thịt nhỏ teo đi độ 20% từ tuổi 20 tới tuổi 70.

– Não bộ: Tế bào thần kinh não bị tiêu hủy một số lượng đáng kể khi tới tuổi 60, 70. Tuy nhiên các tế bào thần kinh khác mọc thêm ra các nhánh để bù đắp nhờ đó các chức năng của não không suy giảm mấy.

Còn cái vụ hay quên mà cụ hỏi đó thì cũng là điều nhiều người lớn tuổi để ý và e ngại. Thực ra thì ở tuổi nào cũng có lúc quên cái này cái kia như không biết chìa khóa xe để đâu, máng cặp kính trắng trên mái tóc mà cứ đi tìm nó.

Theo các nhà chuyên môn thì kém trí nhớ không phải là lẽ tất nhiên của tuổi già. Có thể là ở người tuổi cao, trí nhớ ngắn hạn chậm xuất hiện hơn một chút, còn trí nhớ sự kiện xa xưa thì lại rất phong phú. Chỉ khi chẳng may ta mắc chứng sa sút trí tuệ như trường hợp bị bênh Alzheimer thì không những trí nhớ mà cả các chức năng về suy nghĩ, học hỏi, nhận thức đều bị ảnh hưởng.

Ở người bình thường mà hay quên hoặc trí nhớ đột nhiên kém đi, thì ta nên tìm hiểu xem tại sao. Có một số nguyên nhân  có thể gây ra tình trạng này, như là ta đang bị buồn phiền, trầm cảm, trong tình trạng căng thẳng tinh thần, thể xác, mất ngủ, uống nhiều rượu, kém dinh dưỡng, thiếu sinh tố, khô nước, nhất là đang uống vài dược phẩm có ảnh hưởng tới trí tuệ.

Sau đây là tên vài loại thuốc đó: Aldomet, chữa cao huyết áp; thuốc chữa trầm cảm như Ascendin, Elavil, Pamelor; thuốc trị bệnh điên hoảng như Haldol, Mellaril, ; thuốc an thần như Valium,; các loại thuốc ngủ, thuốc Tagamet, Zantac chữa bệnh bao tử.

Ngoài ra còn nguyên tắc: “ Không dùng là mất”, use it or loose it. Vì vậy có lẽ mình cũng cần sử dụng cái trí óc thường xuyên hơn như đọc sách báo, nói chuyện với thân hữu để các tế bào thần kinh có cơ hội làm việc, kẻo ngồi chơi lâu nó quên mất hết chức năng.

Nội Các Và Ban Tham Mưu Của Donald Trump

Còn một tháng nữa, ông Donald Trump sẽ tuyên thệ nhậm chức. Chúng ta đã được thêm dữ kiện để nhìn ra sự xuất hiện của một chính quyền có những mục tiêu lẫn phương thức hành động chưa từng thấy từ nhiều thập niên, ít ra là từ thời Tổng thống Ronald Reagan của Mỹ, và hai Thủ tướng Helmut Kohl của Đức và Margareth Thatcher của Anh.

Chính quyền Trump theo đuổi một ý thức hệ có màu sắc cách mạng sẽ làm thay đổi cả nước Mỹ lẫn thế giới.

Nhớ lại thì ngay sau khi bất ngờ thắng cử đêm mùng tám rạng mùng chín Tháng 11, ông Trump liên tục gây bất ngờ khi chuẩn bị nhân sự – tương đối khá nhanh và ồn ào – rồi thăm viếng các tiểu bang đã giúp ông lên làm Tổng thống thứ 45 của Hoa Kỳ để vừa cảm tạ vừa tái xác nhận nhiều chủ trương khi tranh cử. Ông còn gây bất ngờ hơn nữa khi trực tiếp nói chuyện với Tổng thống Thái Anh Văn của Đài Loan làm Bắc Kinh giật mình. Chưa nhậm chức ông đã can thiệp với các doanh nghiệp như Carrier, Ford, Boeing, Lockheed Martin, v.v… nhằm đạt các hứa hẹn như giữ lại việc làm hoặc đòi rà lại giá biểu cung cấp cho chính quyền ông cho là quá cao, từ chiếc Air Force One cho tới chiến đấu cơ F-35. Chi tiết gây sôi nổi là không lãnh vực nào mà Tổng thống Tân cử không nêu ý kiến, từ kinh tế đến giáo dục, môi sinh, cựu chiến binh hay chiến lược đối ngoại, v.v… và thường thì trực tiếp nêu ý kiến qua trương mục Twitter của ông.

Tức là ông cướp luôn diễn đàn của truyền thông báo chí để mỗi ngày gây ra một chuyện.

Khi tranh cử, Donald Trump khéo đóng kịch thô lỗ và ăn nói khật khùng để tranh thủ niềm tien của quần chúng bất mãn, rồi từ vị trí của một tay ngang chưa từng hoạt động chính trị mà loại bỏ được các đối thủ có thế giá trong 16 chuẩn ứng cử viên của đảng Cộng Hòa. Sau đó ông tập trung vào chiếm phiếu Đại cử tri của các tiểu bang có vấn đề mà thắng ứng cử viên Hillary Clinton của đảng Dân Chủ. Đắc cử rồi, ông Trump mới cho thấy một bộ mặt hoàn toàn khác và dần dần định hình chiều hướng lãnh đạo của mình.

Trong nội các và ban tham mưu, người ta thấy vai trò của các doanh gia có sở trường đàm phán và ngã giá – nhiều khi bằng áp lực thô bạo – để đạt thỏa thuận có lợi cho nước Mỹ. Ông còn lập ra hai cơ chế tham mưu mới về ngoại thương và giản chánh, nhằm xét lại chánh sách tự do thương mại, thí dụ như với Bắc Kinh, hay giản lược chế độ kiểm soát hành chánh để giải phóng khả năng đầu tư và kinh doanh của các doanh nghiệp. Về an ninh và quân sự, ông mời các tướng lãnh có thực tài và trí tuệ vào bảo vệ quyền lợi của Hoa Kỳ, hoạch định chiến lược diệt trừ khủng bố và phát huy sức mạnh của Hoa Kỳ. Kết hợp an ninh với kinh tế, ông cho thấy Chính quyền Trump sẽ hung hãn tranh thắng với nhiều nước khác, từ Trung Cộng tới Iran, Mexico.

Chưa chấp chánh thì Chính quyền Trump đã cho thấy một ý thức hệ mới, trái ngược với chính sách “cải tạo xã hội” của vị tiền nhiệm, mà cũng khác với nhiều chủ trương của các Tổng thống trước. Đặc tính của Chính quyền Trump là khinh thường các khu vực sản xuất kém năng suất, chế diễu các thành phần hay chánh sách xã hội chủ nghĩa bao cấp, và đề cao những ai có tham vọng làm giàu, có khả năng kinh doanh. Chìm sâu ở dưới và hoàn toàn không mặc cảm là triệt để ngợi ca doanh lợi vì doanh lợi tạo ra công việc và sự thịnh vượng nên sẽ bảo vệ sức mạnh của nước Mỹ.

Chúng ta có thể thấy được một cuộc cách mạng văn hóa trong cái lý tưởng Donald Trump, trái hẳn với những chủ trương “phải đạo chính trị” ngày nay. Đây là một khía cạnh khác của “chủ nghĩa quốc gia Hoa Kỳ” đã từng đưa nước Mỹ lên vị trí siêu cường.

Trong hơn một tháng ông Trump chuẩn bị như bão táp, người ta có thể nêu câu hỏi rằng Chính quyền Trump sẽ hung hăng hay chín chắn, táo bạo hay lạnh lùng, và có gặp mâu thuẫn giữa các nhân vật tham gia nội các và dàn cố vấn của Tổng thống không?

Sở dĩ như vậy là do ông Trump chọn ba tướng lãnh bị hồi hưu vì khác biệt quan điểm với Chính quyền vào vai trò Tổng trưởng Quốc phòng (James Mattis), Nội an (John Kelly) và Cố vấn An ninh Quốc gia (Mike Flynn) để bổ túc cho sự yếu kém của ông về an ninh và quân sự. Nhưng lại mời một doanh gia vào chức vụ quan trọng nhất Nội các là Ngoại trưởng, để tận dụng khả năng đàm phán cho có kết quả của ông Rex Tillerson, Tổng quản trị CEO của ExxonMobile. Trong tổ hợp dầu khí này, ông Tillerson là người nắm vững chi tiết gần như tình báo về từng quốc gia đối tác và phải đạt yêu cầu là có hợp đồng có lợi nhất cho doanh nghiệp. Nay ông sẽ phải đạt yêu cầu đó cho… Hoa Kỳ, theo chỉ thị của người làm chánh sách đối ngoại là Tổng thống Trump.

Donald Trump cũng chọn nhiều tỷ phú vào các chức vụ then chốt khác không chỉ vì họ có tiền, hoặc đã chi tiền cho cuộc tranh cử, mà vì họ là doanh gia thành công và có khả năng thực hiện mục tiêu cải cách. Hệ thống giáo dục là bà Betsy DeVos, giải tỏa chế độ kiểm soát kinh doanh là ông Carl Icahn, điều chỉnh chế độ ngoại thương là ông Wilbur Ross ngồi ghế Tổng trưởng Thương mại. Các doanh gia đó không tham chính để kiếm tiền mà vì họ đồng ý với yêu cầu cải cách của ông Trump.

Ngoại trừ thường hợp của Giáo sư Peter Navarro – vào chức vụ của một cơ chế mới sẽ làm Bắc Kinh nổi điên là Hội đồng Thương mại Quốc gia vì lập trường rất diều hâu chống Trung Cộng về cả an ninh lẫn kinh tế – ông Trump không mời các giáo sư đại học hay học giả. Ông cũng tránh các chính trị gia chuyên nghiệp, trừ phi là dùng đòn phép của họ để phá vỡ hệ thống cấu kết chính trị tại Thủ đô Washington nhằm khai thông ách tắc và vét sạch bùn lầy trong quan hệ bán chác giữa chính trường với doanh trường. Đó là trường hợp của Nghị sĩ Jeff Session vào vị trí Tổng trưởng Tư pháp hay nguyên Thống đốc Rick Perry vào ghế Tổng trưởng Năng lượng.

Cũng vì chiều hướng đó, ông bị các chính khách, học giả và báo chí thiên tả đả kích nặng. Nhưng chúng ta chẳng nên ngạc nhiên về những lời đả kích này mà nên nhìn vào thực tế.

Xét tới đặc tính của “Chính quyền Cách mạng” Donald Trump, người ta hoài nghi là ban tham mưu của ộng Trump có ít kinh nghiệm. Mọi Chính quyền đều có tám vị trí then chốt nhất là Tổng thống, Phó Tổng thống, Đổng lý Văn phòng (Chief of Staff, tương đương với Bộ trưởng Phủ Tổng thống), và năm Tổng trưởng Ngoại giao, Quốc phòng, Tư pháp, Ngân khố và Thương mại. Tám nhân vật này của Chính quyền Trump có tổng cộng 138 năm thâm niên trong hai lãnh vực là công vụ (quân và dân sự trong chính quyền) hay kinh doanh, so với 152 năm của Chính quyền Bush 43 hay 122 năm của Chính quyền Obama. Khác biệt là hệ thống nhân sự Trump có 83 năm thâm niên trên doanh trường so với chỉ có năm năm của hệ thống Obama, hay 72 năm của hệ thống Bush 43.

Nghĩa là dù sao khác biệt cũng chẳng nhiều lắm so với một Hành pháp Cộng Hòa! Thời xưa, một Giáo sư Kinh tế từng làm Tổng trưởng Lao động rồi Ngân khố của Tổng thống Richard Nixon rồi Chủ tịch tổ hợp Bechtel trong tám năm, trước khi là Ngoại trưởng có thế giá của Ronald Reagan, đấy là ông George Shultz. Ông lên kế nhiệm một Ngoại trưởng đã từng là Đại tướng, Alexander Haig. Thời đó, mấy ai phàn nàn chuyện ông tướng hay doanh gia đi làm Ngoại trưởng? Thời nay, người ta quên trí nhớ nên mới om xòm phê phán việc doanh gia Tillerson của đất Texas đi làm Ngoại trưởng.

Một khía cạnh khác về ý thức hệ là lằn ranh tả hữu, cấp tiến hay bảo thủ.

Đảng Dân Chủ thiên tả thì đề cao công bằng xã hội và vai trò can thiệp của nhà nước; đảng Cộng Hòa hữu khuynh lại đòi phát triển kinh tế và giới hạn vai trò của nhà nước. Đấy là sự khác biệt chung, đã tồn tại từ những năm 1960. Từ 30 năm trước, các dân biểu nghị sĩ Cộng Hòa có khuynh hướng bảo thủ hơn, nhất là từ quãng 2010. Trong khi đó, Quốc hội Dân Chủ lại ngày càng thiên tả hơn, nhưng bất công xã hội cũng gia tăng trong tám năm qua và là một trong nhiều nguyên nhân của cuộc Cách mạng Donald Trump, với sự nổi loạn của thành phần trung lưu thấp chống lại giới thượng lưu ưu tú bên đảng Dân Chủ.

Nếu chấm điểm về ý thức hệ thì ông Trump có mời một số dân biểu nghị sĩ vào nội các, và thành phần nhân sự này có khuynh hướng bảo thủ, nhưng nói chung cũng chẳng bảo thủ hơn Quốc hội Cộng Hòa khóa 115. Khi chấp chánh, Hành pháp Donald Trump phải trước hết đàm phán với Lập pháp Cộng Hòa và rất có hy vọng đồng điệu trong chiều hướng bảo thủ ấy, ngoại trừ hai lãnh vực có dị biệt với đa số Cộng Hòa là can thiệp vào ngoại thương để bảo hộ mậu dịch. Tuy nhiên, trong hai lãnh vực này, ông Trump lại có thể được hậu thuẫn bất ngờ từ phía Dân Chủ!

Khi ấy ta đừng quên một Giáo sư kinh tế đã sớm vạch ra những bất toàn của chế độ tự do thương mại làm Hoa Kỳ bị thiệt hại, là Peter Navarro. Ông hợp tác với ban tranh cử Donald Trump ngay từ đầu và sẽ là Chủ tịch Hội đồng Thương mại Quốc gia để cố vấn Tổng thống về chánh sách và luật lệ liên quan đến ngoại thương, nhưng lồng trong một viễn kiến rất Trump là kinh tế chỉ là một phần của an ninh thôi. Và đấy mới là điều khiến Trung Cộng lúng túng. Giáo sư Peter Navarro đã phục vụ trong đoàn Peace Corp tại Đông Nam Á và theo dõi sự bành trướng của Trung Cộng từ lâu, nhưng cũng là một đảng viên Dân Chủ!

Sau cùng, kết luận bất ngờ nhất cho một năm có quá nhiều bất ngờ, chính là việc dân Mỹ không bầu Donald Trump làm Tổng thống vì là ông người đạo cao đức trọng. Họ không cần chuyện đó mà cần một hệ thống lãnh đạo được việc! Ông Trump và nội các đang thành hình có đặc tính là thiết thực được việc ngoài chiến trường và trên doanh trường, mà cùng coi chính trường là nơi phải cải cách để ra khỏi nguyên trạng bế tắc ngày nay.

Vì vậy, cuộc Cách mạng Trump đang khởi đầu!….

Thư Hiên Vũ

Việt Nam ‘tuy vẫn bước nhưng không biết đi đâu’

Người Việt

Một người nghèo lượm rác kiếm sống trên đường phố Hà Nội. Mức độ nghiêm trọng của các thảm trạng xã hội càng ngày càng lớn vì chính quyền Việt Nam vẫn loay hoay chưa biết làm thế nào để xây dựng “kinh tế thị trường theo định hướng xã hội chủ nghĩa.” (Hình: Getty Images)

Một người nghèo lượm rác kiếm sống trên đường phố Hà Nội. Mức độ nghiêm trọng của các thảm trạng xã hội càng ngày càng lớn vì chính quyền Việt Nam vẫn loay hoay chưa biết làm thế nào để xây dựng “kinh tế thị trường theo định hướng xã hội chủ nghĩa.” (Hình: Getty Images)

HÀ NỘI (NV) – Đó là điều mà ông Nguyễn Chí Dũng, thứ trưởng của Bộ Kế Hoạch-Đầu Tư Việt Nam, thú nhận tại hội thảo về xây dựng thể chế “kinh tế thị trường.”

Hội thảo vừa kể do Ngân Hàng Thế Giới (WB) và Viện Nghiên Cứu Quản Lý Kinh Tế Việt Nam đồng tổ chức tại Hà Nội.

Tại hội thảo đó, ông Dũng tâm sự thêm rằng ông nghĩ mãi mà vẫn chưa thông là nếu tiếp tục bước tới khi không rõ sẽ đi đến đâu, đi bằng cách nào và bao giờ đến… thì làm sao Việt Nam có thể đi nhanh và kinh tế có thể phát triển bền vững (?).

Cho đến giờ giới lãnh đạo chính quyền CSVN vẫn khăng khăng sẽ hướng Việt Nam vào con đường “kinh tế thị trường theo định hướng xã hội chủ nghĩa.” Tuy nhiên giới này vẫn chưa phác họa được diện mạo của “kinh tế thị trường theo định hướng xã hội chủ nghĩa” ra sao, có những điểm gì khác với nền kinh tế kế hoạch theo kiểu cộng sản và kinh tế thị trường thuần túy.

Theo ông Dũng, thể chế đang được cải cách thông qua cải cách luật pháp, tái cơ cấu đầu tư công, cải cách lề lối quản trị doanh nghiệp nhà nước nhưng hình như chưa đủ nên lại tiếp tục cải cách thể chế.

Ông Dũng thú thật là cải cách liên tục nhưng cảm giác ở đâu đó vẫn thiếu cái gì đó chưa đúng, chưa đủ, chưa yên tâm vẫn còn nên vẫn thấy cần phải tiếp tục cải cách. Nếu cứ loay hoay cải cách thì rõ ràng sẽ để vuột mất cả thời gian lẫn cơ hội.

Thứ trưởng của Bộ Kế Hoạch-Đầu Tư Việt Nam tự vấn, cuộc sống giống như một dòng chảy, việc đặt định cách thức giám sát từng giống như đắp đập khiến dòng chảy bị nghẽn, giờ phá đi thì gọi là gì? Chẳng lẽ đắp đập rồi dỡ bỏ là cải cách? Không như nhiều quốc gia khác – chọn được đường ngay từ đầu, trước đây, Việt Nam đi theo một hướng giờ chuyển sang hướng khác trong bối cảnh điểm xuất phát thấp, nguồn lực hạn chế. Vậy thì làm sao để kinh tế Việt Nam có thể tiếp cận với các chuẩn mực tốt mà các quốc gia khác phải mất vài trăm năm mới định hình được?

Ông Nguyễn Đình Cung, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Quản lý kinh tế Việt Nam, góp ý: Chúng ta hay nói Việt Nam thì khác, Việt Nam có “đặc thù”! Tuy nhiên theo ông Cung, không nên nhấn mạnh điều đó, vì nếu cứ nhấn mạnh sự khác biệt thì Việt Nam tự đẩy mình sang bên lề tiến trình toàn cầu hóa. Có “đặc thù” thì phải tự nắn để hòa vào dòng chảy chung theo chuẩn mực quốc tế.

Ông Cung dẫn Nam Hàn để chứng minh. Trước đây Nam Hàn cũng có nội chiến, cũng nghèo. Hồi thập niên 1960, Nam Hàn cũng như Việt Nam nhưng đến thập niên 1980, Nam Hàn đã bước vào giai đoạn hai của quá trình phát triển còn Việt Nam ở giai đoạn một. Nay, Nam Hàn bước vào giai đoạn ba thì Việt Nam cũng vẫn còn loay hoay ở giai đoạn một. Nam Hàn và Việt Nam rõ ràng có khác biệt nhưng việc chú trọng vào sự khác biệt đó là để tự thay đổi chứ không phải để du di, chần chừ.

Ông Raymond Mallon, một cố vấn cho dự án có tên “Hỗ trợ tái cơ cấu nâng cao năng lực cạnh tranh của Việt Nam” do chính phủ Úc tài trợ, bảo rằng, dẫu liên tục cải cách, các vấn nạn chính của Việt Nam vẫn là sự chuyển đổi của nền kinh tế rất chậm, doanh nghiệp tăng trưởng chậm, kinh doanh thiếu sáng tạo, nhờ quan hệ mật thiệt với các viên chức, các nhóm tài phiệt tiếp tục giàu nhanh nhờ có đặc quyền tiếp cận vốn, đất đai và thị trường.

Ông Jeong Ho Kim, một giáo sư của trường Chính Sách và Quản Trị tại Nam Hàn, cho biết, ba điểm chính giúp Nam Hàn thịnh vượng như hiện nay là: Chính trị đa nguyên, xã hội dân sự, sử dụng các ngành công nghiệp có hàm lượng tri thức và sáng tạo cao làm trụ cột.

Ông Jeong Ho Kim lưu ý, Nam Hàn thành công còn vì vừa cảnh giác với các Chaebol (những tập đoàn do các gia tộc điều hành), vừa dùng nhiều cách để thúc đẩy sự phát triển của các doanh nghiệp vừa và nhỏ, gỡ bỏ sự bảo hộ các doanh nghiệp nhà nước, các lĩnh vực công ích như vận tải, tăng chi tiêu cho nghiên cứu và phát triển, tăng phúc lợi xã hội. (G.Đ)

Cuối năm nhìn ông Trump và ngẫm chuyện Việt Nam

Bùi Quang Vơm

Nhìn toàn cảnh thế giới trước những chính sách có triển vọng trở thành sự thật sau ngày 20/01/2017, ngày chính thức nhậm chức tổng thống Hoa Kỳ của Donald Trump, nhiều câu hỏi đặt ra cho đảng cộng sản và chính phủ Việt Nam, cho cá nhân ông Nguyễn Phú Trọng và ông Nguyễn Xuân Phúc.

Có thể thấy trọng tâm trong các chính sách toàn cầu của Trump tập trung vào hai đối tượng chính là Nga và Trung Quốc.

Cải thiện quan hệ với Nga

Putin chúc mừng Trump

Tổng thống Vladimir Putin hoan nghênh mong muốn thắt chặt quan hệ với Nga của ứng viên tổng thống Mỹ Donald Trump: “Ông ấy là một người hào hoa, tài năng, không nghi ngờ gì về điều đó.

“Ông ấy nói muốn tiến tới một cấp độ quan hệ mới, cấp độ sâu sắc hơn với Nga. Làm sao chúng tôi có thể không hoan nghênh điều đó? 

“Trump chiến thắng là cơ hội xây dựng ‘đối thoại mang tính xây dựng giữa Moscow và Washington dựa trên nguyên tắc bình đẳng, tôn trọng lẫn nhau và cân nhắc lập trường của nhau’, ông Putin tuyên bố trong điện mừng.

Trump ca ngợi Putin

– “Tôi nghĩ, tôi sẽ hợp tác với ông ấy. Tôi sẽ hòa hợp với các lãnh đạo khác trên thế giới và chúng tôi sẽ cùng nhau xây dựng một thế giới ổn định hơn”, Trump nói.

– “Ông Putin là nhà lãnh đạo tốt hơn tổng thống của chúng ta [Obama]. Ông ấy điều hành nước Nga rất tuyệt”. “Tôi nghĩ rằng mình sẽ đồng hành cùng ông ta.”

– Trong “danh sách đen” này không có bất cứ chi tiết nào đề cập đến Nga”.

– “Không tốt đẹp hơn hay sao nếu chúng ta hợp tác với Nga?”, Trump đặt câu hỏi.

– Ngoại trưởng Mỹ mà Trump bổ nhiệm là Rex Tillerson vì “Ông Tillerson có nhiều hợp đồng làm ăn khổng lồ ở Nga“. Trong khi chính ông Tillerson thì nói, “Tôi quen biết ông Putin từ năm 1999. Tôi có quan hệ thân thiết với ông Putin“.

– Nếu quan hệ đối đầu giữa Nga và Mỹ giảm xuống, thì thái độ của chân Âu đối với vấn đề Ukraine sẽ thay đổi, cấm vận của phương Tây và liên minh châu Âu đối với Nga sẽ giảm mức độ gay gắt. Nga sẽ không bị thúc ép tìm kiếm Trung Quốc như cứu cánh cho tình tuống xấu nhất. Những gì Trung Quốc chờ đợi kiếm lợi từ mối quan hệ tưởng như có thế thượng phong này với Nga không còn ý nghĩa nữa. Thực chất thì Nga thừa biết bản chất vụ lợi ích kỷ của Trung Quốc trong các mối quan hê với họ̣, và chưa từng chịu nhường nhịn bất cứ lợi thế bất bình đẳng nào cho Trung Quốc. Người Nga, giống Việt Nam, là một quốc gia hiểu rõ bản chất nền văn hoá có màu sắc đại Hán của các nhà lãnh đạo luân phiên nhau tại Trung Nam Hải, nhưng hơn Việt nam ở chỗ họ giàu hơn Trung Quốc và giỏi hơn Trung Quốc về mọi mặt, trừ một nền văn hoá có nhiều tính phương Tây hơn Trung Quốc.

– Liên minh Nga Trung lỏng, và loãng ra, vấn đề Triều Tiên, Syri và Iran sẽ có khả năng giảm nhẹ sự quan tâm của chính phủ vào các vấn đề do các khu vực này tạo ra để tập trung vào các vấn đề kinh tế.

Tập trung mũi nhọn vào Trung Quốc

Cho dù tỏ ra thân thiện với Nga, nhưng không cần biết, việc cải thiện quan hệ với Nga sẽ đi đến đâu, đạt tới mức độ nào, không tính tới lợi ích trực tiếp mà Mỹ có thể thu được từ các mội quan hệ này, có thể dự đoán, mục đích được che đậy trong các tính toán của Trump chính là đánh gục Trung Quốc.

“Khá rõ là cả ông Trump và ông Tillerson đều coi không phải Nga, mà chínhTrung Quốc là đối thủ chiến lược chính của Mỹ trên thế giới”, Phó giáo sư Matthew Wilson, Đại học Southern Methodist, Mỹ, trao đổi với VnExpress.

“Cựu Đại sứ Hoa Kỳ tại Liên Hiệp Quốc, John Bolton nói Tổng thống tân cử Donald Trump cần phải ‘làm rung chuyển’ quan hệ Hoa Kỳ với Trung Quốc.

1- Trump đánh gục khát vọng tăng cường sức mạnh quân sự của Trung Quốc bằng một chi phí quân sự tăng kỷ lục.

– Đối phó sức mạnh hạt nhân

– Trump nêu ý kiến nên để cho Nhật, Nam Hàn và ngay cả Saudi Arabia có võ khí nguyên tử để những quốc gia này “tự bảo vệ an ninh quốc phòng”, không phải trông chờ vào sự yểm trợ của Hoa Kỳ

– Ngày 21/12/2016 ông Trump nêu câu hỏi “tại sao không nhà lãnh đạo Mỹ nào nghĩ đến chuyện sử dụng võ khí nguyên tử để giải quyết những điểm nóng trên thế giới?” “nước Mỹ phải tăng sức mạnh nguyên tử của mình” và chỉ dừng lại khi nào “thế giới hiểu được thế nào là võ khí nguyên tử”.

– Đối phó với ngân sácn quân sự

“Khi Tổng thống Mỹ đắc cử Donald Trump chọn ứng viên Tướng James Mattis giữ chức Bộ trưởng Quốc phòng trong chính quyền mới, chi tiêu quân sự của Mỹ hiện sát mức cao lịch sử với 596 tỷ USD trong năm 2016. Ngân sách quốc phòng Mỹ nhiều hơn chi tiêu của 7 quốc gia, trong đó có Trung Quốc, Ả Rập Xê Út và Nga cộng lại. Tướng James Mattis không có thói quen nhượng bộ. Binh sĩ dưới quyền gọi ông là “tu sĩ lính chiến” hay “chó điên” một cách trìu mến. Tổng thống tân cử Donald Trump không ngần ngại dùng biệt danh này để mô tả bộ trưởng Quốc Phòng tương lai”.

Ngân sách quốc phòng (NDAA) do tổng thống Obama vừa phê chuẩn 22/12/2016, cho năm tài khóa 2017 trị giá 618,7 tỷ USD, nhiều hơn 9 tỷ USD so với dự toán trước đó.

Nhưng, với chiến lược phát triển vũ khí hạt nhân, mở rộng quy mô hải quân và tăng quân số, nhiều chuyên gia dự đoán chi tiêu quốc phòng Mỹ có thể tăng mạnh dưới thời Tổng thống Donald Trump. Phải tìm “ở đâu đó trong khoảng từ 250 tới 300 tỷ USD trong vòng 4 năm tới”.
Trung Quốc buộc phải tăng ngân sách quốc phòng trong tình huống sụt giảm kinh tế. Trung Quốc đã chi 191.7 tỉ USD cho quốc phòng năm 2016 và dự kiến đạt 233 tỉ USD vào năm 2020, gấp đôi so với năm 2010. Với một nền kinh tế đang trong khủng hoảng suy giảm, năm 2017, tăng trưởng sẽ tiếp tục tụt xuống dưới mốc 5%, đội quân thất nghiệp sẽ có thêm 75 triệu người. Không có gì nguy hiểm đối với chế độ độc tài hơn thế.

Đó là chủ trương mà Trump gọi là “không đánh mà đối thủ phải khuất phục”. Liên xô trước đây từng sụp đổ với cùng một lý do. Áp lực chạy đua không chịu nổi sẽ ép buộc sự khuất phục vô điều kiện của Bắc Kinh, đè bẹp ảo tưởng siêu cường của Trung Quốc. Mục tiêu của Trump là buộc Trung Quốc nhượng bộ Mỹ trong các vấn đề kinh tế, thương mại đem lại lợi ích cho Washington. Sức mạnh áp đảo quân sự là nền tảng để thực hiện điều này, đó cũng là lý do Trump tuyên bố sẽ khiến quân đội Mỹ “vĩ đại trở lại”.

Theo hãng tin CNBC, đây là nhận định mà ông Roy Teo, chiến lược gia cấp cao về ngoại hối của ngân hàng ABN AMRO Bank đưa ra trong một cuộc trả lời phỏng vấn ngày 23/12. “Ngay thời điểm hiện nay, lãi suất tương lai mới phản ánh hơn hai lần tăng lãi suất trong năm 2017. Như vậy, đồng USD vẫn còn dư địa để tăng giá”, ông Teo nói với chương trình “Street Signs” của CNBC.

Chiến lược gia này cho biết ông kỳ vọng FED tăng lãi suất 3 lần trong năm 2017, phù hợp với dự định mà FED đưa ra trong cuộc họp chính sách tháng 12. Tuy nhiên, ông nói: “Trên thị trường đang có một số đồn đoán rằng FED có thể tăng lãi suất tới 4 lần”.

Người Mỹ có thể tăng lãi suất đồng đôla để tự tăng tài sản mà không cần sản xuất, để mua tài sản của các quốc gia khác với đồng đôla mạnh, rồi người Mỹ có thể in tiền để làm giảm giá đồng đôla, khiến cho các đồng tiền cạnh tranh khác lên giá, hàng hoá xuất khẩu giảm tính cạnh tranh. Và các nước, đặc biệt là Trung Quốc, vốn là quốc gia sống chủ yếu nhờ xuất khẩu sẽ tự bỏ tiền ra mua để giữ giá cho đồng đôla. Bằng cách đó, Trump làm yếu Trung Quốc, rút tiền từ kho bạc Trung Quốc, tước đọat mồ hôi của người Trung Quốc. Mỹ đã có công nghệ in tiền với chi phí bằng không (zero), trong khi nhân dân tệ là vật thực, là tài sản vật chất của Trung Quốc.

Cũng như vậy, Mỹ đã bán Trái phiếu chính phủ Mỹ như vậy, thậm chí còn không phải là những đồng đôla in bằng giấy, mà chỉ là những Trái phiếu điện tử, tức là tiền ảo, tiền virtual, thứ tiền chỉ có trên sổ sách, trông thấy mà không sờ được. Và Trung Quốc bỏ tiền thật ra mua, tài sản quốc gia và lao động của người Trung Quốc, với tham vọng biến Mỹ thành con nợ, hy vọng dùng nợ để thao túng và mặc cả với Mỹ. Đó là sự khác nhau giữa trí khôn đại Hán và trí khôn Mỹ.

Đây là lời Cựu Đại sứ Hoa Kỳ tại Liên Hiệp Quốc, John Bolton: “Nói thẳng ra thì tôi nghĩ chúng ta cần phá tung quan hệ đó (với Trung Quốc). Trong những năm qua, Trung Quốc đã đưa ra những tuyên bố chủ quyền hung hãn ở biển Nam Trung Hoa”.

“Không ai ở Bắc Kinh có quyền ra lệnh là chúng ta nói chuyện với ai hay không. Đó thật là chuyện nực cười khi cho là một cú điện thoại lại như vậy làm thay đổi mấy chục năm quan hệ”.

“Tiếp tục thất bại trong việc giải quyết cứng rắn thói phiêu lưu và ngang bướng của Trung Quốc sẽ chỉ khiến nhiều quốc gia châu Á cứ rơi vào vòng tay của Bắc Kinh và như Philippines có vẻ đang làm, là chấp nhận thân phận làm chư hầu cho đế chế Trung Hoa”.

2- Tiêu diệt nền kinh tế Trung Quốc

– “Thương mại tự do không có nghĩa là thương mại ngu ngốc”, ông Wilbur Ross nói.

– “Một trong những mối quan hệ quan trọng nhất mà chúng ta phải cải thiện, bắt buộc phải cải thiện, là quan hệ giữa chúng ta với Trung Quốc”, Trump nói trong một sự kiện ở bang Iowa.

“Trung Quốc không phải là một nền kinh tế thị trường”, Trump phát biểu. “Họ không tuân thủ các quy tắc của cuộc chơi, và tôi biết đã đến lúc họ phải bắt đầu tuân thủ quy tắc”.

– Ông tuyên bố, sau khi chính thức nhậm chức vào ngày 20/1, chính quyền của ông sẽ đặt trọng tâm vào hai nguyên tắc “Mua hàng Mỹ và thuê lao động Mỹ”

Có thể những biện pháp mà tân tổng thống Donald Trump sử dụng chỉ nhằm phục vụ lợi ích Mỹ, nhưng một cách ngẫu nhiên chúng trở thành những biện pháp đánh trực tiếp vào nền kinh tế của Trung Quốc. Có lẽ chỉ vì nền kinh tế Trung Quốc tồn tại và phát triển từ lâu dựa hoàn toàn hay phần lớn vào những lợi ích rút tỉa từ Mỹ, thậm chí từ những thiệt hại cho nền kinh tế Mỹ.
Hiện tại, đầu tư của các doanh nghiệp nước ngoài vào Trung Quốc đóng góp một nửa tổng kim ngạch ngoại thương tại Trung Quốc, 1/4 tổng sản lượng công nghiệp và đóng góp 1/5 cho nguồn thu từ thuế của nước này.

Hoa Kỳ vẫn tiếp tục là nước đầu tư ra nước ngoài lớn nhất thế giới với tổng vốn đầu tư ở nước ngoài lũy kế đến hết Quý I/2015 là khoảng 5.000 tỷ USD.

-Theo công bố tại hội thảo về thương mại và phát triển của Liên Hợp quốc, năm ngoái, các công ty nước ngoài đầu tư 128 tỷ USD vào Trung Quốc.

*Rút các công ty Mỹ về Mỹ

– Theo tờ New York Daily, Trump nói rằng sẽ là một “sai lầm đắt đỏ” nếu các công ty Mỹ chuyển hoạt động sản xuất ra nước ngoài, bởi họ sẽ phải chịu các biện pháp trừng phạt từ chính quyền mới của nước Mỹ, bao gồm thuế suất 35%: “bất kỳ công ty nào rời đất nước của chúng ta để đến một đất nước khác” sẽ phải lĩnh hậu quả.

Giới phân tích cho rằng cảnh báo mà Trump vừa đưa ra có thể khiến nhiều tập đoàn lớn của Mỹ như Apple cảm thấy như “ngồi trên đống lửa”.

Theo một số ước tính, giá điện thoại iPhone do Apple sản xuất có thể tăng lên gấp rưỡi nếu được sản xuất ở Mỹ thay vì ở Trung Quốc như hiện nay.

*Đóng cửa với hàng hoá Trung Quốc.

“Tôi sẽ áp đặt một mức thuế… để tôi nói cho các bạn biết, mức thuế nên là 45% đối với hàng nhập khẩu Trung Quốc vào Mỹ thời gian tới” – ông nói với tờ The New York Times, “hoặc họ phải tăng đồng nhân dân tệ của họ lên 45% hoặc hàng hoá nhập khẩu cuả họ phải chịu thế 45%”.
Đương nhiên, bằng cách nào thì hàng Trung Quốc cũng không còn rẻ so với hàng Mỹ trên thị trường Mỹ, và cùng với các phẩm chất độc hại nổi tiếng nguy hiểm đối với sức khoẻ con người, hàng Trung Quốc sẽ chết cứng, và phía sau là nền sản xuất và một nền kinh tế sống chủ yếu nhờ xuất khẩu sẽ chết.

*Tách Đài Loan ra khỏi Trung Quốc

Ông Trump và các cố vấn của ông hình như thống nhất một chiến lược Cách mạng hoá Trung Quốc bằng ngọn cờ Đài Loan, trái ngược hoàn toàn với ảo tưởng dân chủ hoá Trung Quốc bằng xâm lược hàng hoá của Obama. Trước đó, Alexander Gray và Peter Navarro, hai cố vấn thân cận của ông Trump đã từng ca ngợi Đài Loan là ‘ngọn đèn dân chủ ở châu Á’.

“Bà Thái Anh Văn sẽ được lắng nghe ở Tòa Bạch Ốc”. Đó là tiếng của nhà Trắng trước dự định sẽ ghé qua NEW YORK trong chuyến đi thăm các quốc gia Nam Mỹ của bà Thái Anh Văn.
Trung Quốc muốn Mỹ “không cho phép bà Thái Anh Văn quá cảnh, và không gửi đi bất kỳ một thông điệp sai lầm nào đến các lực lương đòi độc lập cho Đài Loan”, Bộ Ngoại giao Trung Quốc nói trong một tuyên bố gửi đến Reuters.

Cũng theo hãng tin Reuters, Bộ Ngoại giao Mỹ dường như đã từ chối đề nghị trên của Trung Quốc, nói rằng việc này “dựa trên thông lệ đã có từ lâu của Mỹ, phù hợp với bản chất không chính thức của mối quan hệ với Đài Loan”.

– Trung Quốc đã nói rõ từ giữa thập niên 1990 rằng vấn đề Đài Loan là một vấn đề chiến tranh-và-hòa bình”, thái độ của Mỹ sẽ thách thức toàn bộ hệ thống quan hệ Trung Mỹ.

“Liệu Trung Quốc đã hỏi chúng ta rằng việc họ phá giá đồng tiền (khiến các công ty của chúng ta khó cạnh tranh), đánh thuế mạnh vào các sản phẩm của chúng ta xuất khẩu sang nước họ (Mỹ không đánh thuế họ), hay xây dựng một tổ hợp quân sự khổng lồ giữa Biển Đông có phải là những hành động chấp nhận được hay không? Tôi nghĩ là họ không hề hỏi!” Trump viết trên Twitter.

Ông Pence đã gọi việc Bắc Kinh “nổi đóa” với Washington về cuộc gọi với bà Thái Anh Văn – nhà lãnh đạo “được bầu một cách dân chủ” – là “cơn bão trong ấm trà”.

Trung Quốc bắt tầu ngầm không người lái của Mỹ trên vùng biển phía đông căn cứ hải quân của Mỹ trên đảo SUBIC với ý định vừa đe dọa vừa thử gân Trump, hy vọng sẽ làm cho Trump phải xuống thang, nhưng Trump đã viết trên Twitter: “Chúng ta nên nói với Trung Quốc rằng chúng ta không cần lấy lại thiết bị lặn mà họ đã đánh cắp. Hãy để họ giữ nó!”. Và thậm chí ông còn bóng gió, rằng nếu Trung Quốc có thể bắt của chúng ta một, chúng ta sẽ cho họ biết rằng, số tàu ngầm hoạt động có thể sẽ tăng lên gấp hai, ba lần nhiều hơn. Đây là thái độ mà ngay sự ngạo mạn vốn có của Trung Nam Hải không ngờ tới.

– Và vị bộ trưởngb bộ quốc phòng tương lai được Trump chọn là Tướng Mattis, người có biệt danh “Mad Dog” (Chó điên), Tướng James Mattis không có thói quen nhượng bộ. Tổng thống tân cử Donald Trump không ngần ngại dùng biệt danh này để mô tả bộ trưởng Quốc Phòng tương lai”.

“Cao nhân tất có cao nhân trị”. Tập Cận Bình vẫn được coi là một một nhà lãnh đạo có thói quen cao ngạo và ngang ngược theo kiểu “Mục hạ vô nhân”, gần hai tháng nay không hề có phản ứng gì với các tuyên bố đầy tính khiêu khích của Trump. Có thể thấy cowboy Mỹ đã chiếm thế thượng phong.

– “Hy vọng rằng hòa bình ở eo biển Đài Loan sẽ không bị gián đoạn. Nhưng Trung Quốc đại lục cần thể hiện quyết tâm lấy lại Đài Loan bằng sức mạnh. Hòa bình không thuộc về những kẻ nhút nhát”, một bài báo của Thời báo Hoàn cầu có đoạn viết.

– “Chúng ta đang chịu ảnh hưởng rất xấu từ việc Trung Quốc phá giá đồng tiền, việc họ đánh thuế nặng đối với hàng hóa của chúng ta trong khi chúng ta không đánh thuế họ, việc họ xây dựng những công trình lớn giữa biển Đông, và việc họ thực ra chẳng giúp được gì cho chúng ta trong vấn đề Triều Tiên”, Trump phàn nàn. “Triều Tiên có vũ khí hạt nhân, và Trung Quốc có thể giải quyết vấn đề này, nhưng họ chẳng hề giúp chúng ta”.

“Tổng thống Obama ban đầu đã quá mềm mỏng với Bắc Kinh, và điều đó khiến ông mất “thế” khi Trung Quốc tỏ ra hung hăng trong những vấn đề như tranh chấp lãnh thổ ở biển Đông và Hoa Đông sau này”, ông Green nói.

“Cần phải ‘làm rung chuyển’ quan hệ Hoa Kỳ với Trung Quốc” đó là câu nói của Cựu Đại sứ Hoa Kỳ tại Liên Hiệp Quốc, John Bolton nói Tổng thống tân cử Donald Trump.

Cùng với thái độ của Trump về vấn đề Đài Loan, Hiệp hội giao lưu (Interchange Association) của Nhật Bản đặt văn phòng tại Đài Bắc, thông báo “từ ngày 1.1.2017, Hiệp hội giao lưu này sẽ đổi thành Hiệp hội giao lưu Nhật Bản – Đài Loan”, tức thêm rất rõ chữ Đài Loan ngang với Nhật Bản trên tên chính thức của cơ quan này.

Sau tám năm dưới quyền Donald Trump, ai dám tin rằng nền kinh tế Trung Quốc sẽ nằm yên ở vị trí thứ hai.

Và thái độ của Trung Quốc:

Sẽ không thể đòi chia đôi Thế giới theo giọng “thế giới ngày nay chỉ còn hai siêu cường”, hoặc “Thái Bình Dương đủ rộng cho cả Trung Quốc và Mỹ”.

Trung Quốc sẽ phải co lại, phải xuống nước, phải bớt hung hăng, ngang tàng và chắc chắn phải nhượng bộ Mỹ trong các vấn đề kinh tế và an ninh thế giới.

Triều Tiên sẽ bớt ngang ngược, Mỹ sẽ sẵn sàng trừng phạt, không giống trước đây, bất kể thái độ và thủ đoạn ngư ông đắc lợi cuả Trung Quốc.

Napoléon từng nói “Trung Quốc đang ngủ. Hãy để cho nó ngủ, vì nếu nó thức dậy, mặt đất sẽ rung chuyển”, Nhưng Trump có thể sẽ đóng cũi và nhốt con sư tử ấy lại. Sẽ chỉ cho phép nó gầm gừ, thậm chí gào thét, nhưng vô hại.

Trump sẽ không để yên cho Trung Quốc cơi nới các hòn đá thành đảo nhân tạo, sẽ không cho phép Trung Quốc tuyên bố lập vùng ADIZ trên biển Đông. Trường Sa của Việt Nam sẽ không bị Trung Quốc chiếm được nữa. Trung Quốc đã chậm. Đáng lẽ mọi chuyện phải xong trước khi có bầu cử Mỹ. Bây giờ, đe doạ chiếm lại Đài Loan bằng vũ lực trước 2020 cũng trở thành viển vông rồi. Trung Quốc vốn chỉ là “Gái đĩ già mồm”, mềm nắn rắn buông.

Việt Nam ở đâu 

Nhưng đánh gục Trung Quốc không phải là kế hoạch cục bộ, tách rời. Trung Quốc, với tư cách là cường quốc đứng đầu các thế lực tiêu cực phản dân chủ thế giới, là nguồn gốc trở ngại lâu dài của hoà bình ổn định và tiến bộ Nhân ḷoại.

Chính sách của Trump là xét lại tất cả những gì Obama đã làm với tham vọng gạt bằng hận thù. Obama đã có những ảo tưởng cải hoá những quái thai dị dạng của nhân lọai chỉ bằng con đường dĩ hoà vi quý. Các hồ sơ CUBA, VIỆTNAM, TRIỀU TIÊN, IRAN sẽ được xem lại theo góc độ cứng rắn và được gọi là thực chất hơn.

Như vậy, Việt Nam không ở ngoài tầm ngắm và thoát ra ngoài những biến động trong thái độ của chính phủ Mỹ đối với một chế độ không được thế giới văn minh chấp nhận như một thể chế thông thường và bình đẳng. Với Trump, chế độ phi dân chủ không đáng được hưởng sự đối xử bình đẳng, vì những chính sách đối xử không bình đẳng về quyền con người trong các chính sách nội địa của các chế độ đó.

Quan hệ ngoại giao Việt Mỹ sẽ không giảm nhưng không có gì hứa hẹn phát triển vì Việt nam không đem lại lợi ích đáng kể nào cho Mỹ. Chủ nghĩa biệt lập, đặc biệt trong lĩnh vực kinh tế sẽ biểu hiện qua các chính sách bảo hộ, và rào cản đối với hàng nhập khẩu vào Mỹ nói chung sẽ gây khó khăn cho hàng hoá xuất khẩu sang Mỹ của Việt Nam nói riêng.

Cùng với việc rút bỏ hiệp định TPP, trong chính sách chung thu hút vốn đầu tư quay lại Mỹ, luồng vốn đang chuẩn bị chảy vào Việt Nam đón đầu TPP có thể bị dừng lại, thậm chí còn có thể xảy ra khả năng ngược lại, một số hãng kinh doanh Mỹ đã đầu tư hoặc đang chuẩn bị đầu tư sẽ hoãn hoặc rút vốn về.

Hàng loạt các công ty khác có nguồn gốc đến từ Nhật, từ Hàn Quốc, và đặc biệt đến từ Trung Quốc sẽ không tăng mà có thể còn sẽ giảm. Nguồn ngoại tệ tự nhiên đến từ tiền đầu tư FDI sẽ giảm trầm trọng, khiến sự thiếu hụt vốn đầu tư trên thị trường càng trầm trọng. Tiền đồng Việt Nam sẽ ứ đọng trong hệ thống ngân hàng, bất chấp lãi suất vay sẽ buộc phải xuống thấp chưa từng thấy. Lượng tiền lưu thông sẽ ít đi trên thị trường, khiến cuộc sống sẽ chậm laị, tình trạng mậ́t trật tự, mất ổn định xã hội sẽ có thể bùng phát. Với một nền kinh tế sống chủ yếu bằng xuất khẩu và đầu tư, thì khi cả hai con đường này đều bị chặn, gần như đóng nút, suy giảm tăng trưởng là không thể tránh khỏi. Và với một xã hội chỉ ổn định giả tạo nhờ vào tốc độ sinh hoạt quay cuồng từ đồng tiền trôi nổi dễ kiếm, sẽ bộc lộ những nguy cơ đổ vỡ.

Theo Quyết định 3137/QĐ-BTC của Bộ Tài chính ngày 10/12/2014, và báo cáo Quốc hội tháng 11/2016, Nợ công đã lên trên 65% GDP với trên 60% các khoản nợ đã tới hạn hoàn trả cả vốn lẫn lãi, tương đương con số phải bỏ ra ít nhất 12 tỷ đô la một năm. Ngân sách thu năm 2016 là 1014500 nghìn tỷ đồng, khoảng 48 tỷ đôla, như vậy nếu buộc phải trả nợ, ngân sách chỉ còn 36 tỷ đô, trong khi theo kế hoạch, chi thường xuyên năm 2016 là 823995 tỷ đồng, khoảng 39 tỷ đôla. Ngân sách đã thâm hụt – 3 tỷ đôla.̉ Kế hoạch tài chính năm 2016 đã vỡ hoàn toàn. Chi đầu tư phát triển bằng vốn ngân sách dự định 254.950 tỷ bằng khoảng 12 tỷ̉ đôla là con số ảo.

Dự án Điện Nguyên tử Ninh Thuận bị huỷ bỏ, không có nguồn vay cho đầu tư. Dự án sân bay Long Thành dậm chân tại chỗ vì không có vốn. Tuyến đường cao tốc bắc nam dự kiến 230,000 tỷ đồng không biết gọi tiền vốn từ đâu. Hàng trăm dự án trung ương khác phải hoãn vô thời hạn. Hàng ngh̀ìn dự án khác thuộc nguồn vốn địa phương không được chính phủ duyệt bảo lãnh vốn vay, sẽ tiếp tục đắp chiếu. Vốn đầu tư cho phát triển năm 2017 có thể chỉ còn lại dưới 20% GDP do nguồn vốn FDI giảm khoảng 10%, trong khi vốn đầu tư ngân sách gần bằng không, xuất khẩu có thể giảm 20%, tiêu thụ của thị trường nội địa có khả năng sẽ giảm 50%. Như vậy, tỷ lệ tăng trưởng kinh tế năm 2017 khó có thể đạt được mốc 5,5%.

Thiếu giảm đầ̀u tư, xuất khẩu chưa có lối thoát, dự án đầu tư đóng cửa, thoái vốn, công ăn việc làm của người lao động giảm, thất nghiệp sẽ tăng đột ngột, thu nhập xã hội giảm, nguồn thu từ tiêu thụ sẽ giảm trầm trọng. GDP năm 2017 không có cách gì duy trì được mức trên 5,5%.

Lượng lao động mất việc làm sẽ tăng thêm khoảng 2 triệu, chủ yếu từ thành phố HCM và các khu công nghiệp tập trung khác. Mâu thuẫn xã hội sẽ tăng tới mức gay gắt. Đặc biệt là sự đụng độ giữa hai luồng di chuyển, một từ nông thôn ra thành thị và các khu công nghiệp vì nông thôn mất mùa do thiên tai lụt lội và ngập mặn còn chưa khắc phục khắp Tây Nguyên và Đồng bằng sông Cửu Long, khiến hàng trăm ngàn người không còn tìm được kế sinh nhai. Một luồng di chuyển theo chiều ngược lại từ chính các thành phố và các khu công nghiệp giãn thợ do giảm mức sản xuất và thiếu vốn đầu tư, nạn thất nghiệp và tiền lương bị hạ thấp do quá nhiều thất nghiệp.

Tất cả ngân sách cấp cho địa phương bị cắt giảm 10% bình quân, trong khi hơn 80% địa phương không tự túc được ngân sách. Sự thiếu hụt ngân sách, giảm lượng tiền có thể xà xẻo sẽ đẩy bộ máy quan liêu tham nhũng tới các xung đột không thể lường trước. Kỷ luật đảng sẽ không còn hiệu lực.

Thành phố HCM, nơi có chỉ tiêu thu ngân sách cao nhất gần 50 % nguồn thu cả nước, nhưng chỉ tiêu thu thì được giao tăng lên, trong khi chỉ tiêu giữ cho địa phương lại giảm từ 22% xuống 18%. Đó là khủng hoảng ngân sách. Chi thường xuyên, thực chất là chi lương thưởng cho cả hai bộ máy, bộ máy hành chính quản trị và bộ máy đảng, chiếm 81% tổng thu ngân sách là con số không thể chấp nhận, một nghịch lý của khoa học quản trị. Thông thường chi thường xuyên là 15% và không bao giờ được phép vượt quá 20%. Sức ép này đang là sự thử thách klhông thể vượt qua của tổ chức đảng. Thu nhập theo thang bậc của các cán bộ đảng thuộc hai hệ thống, chuyên trách và chính phủ là ngang nhau, nhưng thu nhập thực tế của các đảng viên bên chính phủ có thể vượt hàng trăm lần, thậm chí hàng nghìn lần so với bên chuyên trách đảng. Sức ép này, một mặt buộc ngân sách phải bù đắp bằng các khoản phụ cấp hoặc lương thưởng khác khiến ngân sách không thể cân đối, mặt khác thúc đẩy hệ thống chuyên trách đảng trở thành lực lượng ngăn cản hoạt động của hệ thống chính phủ, đẩy nội bộ đảng thành hai phía chống đối nhau, phân hoá lẫn nhau. Bên chuyên trách tìm mọi cách để truy tố bên chính phủ, ngược lại, bên chính phủ tìm mọi cách để lôi kéo, mua chuộc vấy bùn, nhuốm chàm phía chuyên trách.

Sức ép cải cách hành chính mà trọng tâm là giảm biên chế sẽ gây sức ép lên hệ thống chuyên trách đảng, sự sắp xếp, thu gọn sẽ tạo ra làn sóng thanh lọc, vây cánh, bè phái làm gay gắt thêm mâu thuẫn vốn đã rất cao trong nội bộ các cơ quan trung ương.

Trừ các tổ chức là cánh tay nối dài của đảng trong hệ thống chính trị như Mặt Trận Tổ Quốc, Đoàn Thanh niên, Hội liên hiệp Phụ nữ, Hội cựu chiến binh và những người cao tuổi, tất cả các hội và hiệp hội quốc doanh khác sẽ buộc phải tự túc 90% kinh phí, có nguy cơ tan rã, nhường chỗ cho sự hình thành các hiệp hội xã hội dân sự.

Tám năm nhiệm kỳ Dĩ hoà vi quý của Obama đã qua đi. Thể chế Độc đảng suýt nữa thì được quốc Hội Mỹ phê chuẩn. Một cái quái thai chính trị không theo mô thức nào, một chút nữa thì lọt lưới với cái ảo tưởng hai lần NOBEL hòa bình của tổng thống Obama.

Cơ hội liên minh Việt Mỹ lại một lần nữa có thể tuột mất.

Nhưng với một chính sách minh bạch và sòng phẳng cuả Ronald Trump, nền kinh tế “nửa nạc nửa mỡ” với mộ̣t cơ cấu kinh tế quốc doanh chiếm tỷ trọng gần 70% tổng tài sản quốc gia, với một chế độ tín dụng và lợi thế tài nguyên, một hệ thống giá cả đặc biệt giành cho hệ thống doanh nghiệp nhà nước, nền kinh tế đó không thể được công nhận là một nền kinh tế thị trường để có thể luồn lách các rào cản kỹ thuật và thương mại, gia nhập các hiệp định kinh tế tự do, để hưởng ưu đãi các nguồn tín dụng quốc tế v.v…

Đảng cộng sản Việt Nam đứng trước một lựa chọn, hoặc cải tổ hoàn toàn cơ cấu và cơ chế nền kinh tế theo chuẩn mực quốc tế, hoặc chấp nhận chấm dứt tăng trưởng và đối phó với khủng hoảng xã hội.

Cơ hội một lần nữa có một tổng thống theo chủ nghĩa Duy Hoà kiểu Obama sẽ không quay lại. Sự tồn tại một thể chế chính trị độc đảng sẽ không còn cơ hội để lập lờ đánh lận con đen. Hoặc là chế độ Đại nghị, chế độ Tổng thống hay Đại nghị Bán tổng thống, không thể có một mô thức thể chế nào mà cả ba lọai chế độ chính trị này đều nằm bên dưới một đảng chính trị. Quốc hội, Tổng thống hay cả Tổng thống lẫn Thủ tướng đều nằm dưới sự cai quản của một Tổng bí thư đảng. Một mô thức chính trị như vậy có thể đẻ ra được cái gì hợp với tiêu chuẩn chung của loài người văn minh?

Năm 2017 sẽ là một năm bắt đầu đen tối đối với chính phủ cầm quyề̀n cộng sản Việt nam, mở màn cho một thời kỳ suy thoái và hỗn lọan. Nhưng sẽ là năm bản lề quyết định một sự thay đổi về chất của thể chế, bắt đầu bằng sự biến mất của cái đuôi XHCN trong cái tên ghép Thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa.