Năm Thìn chiêm ngưỡng nét uy quyền Rồng triều Nguyễn

Đã từng là kinh đô cuối cùng của triều Nguyễn từ năm 1802-1945, Huế là nơi còn lưu giữ lại gần như nguyên vẹn các công trình kiến trúc trong đó rồng là biểu tượng không thể thiếu, tượng trưng cho uy quyền của bậc đế vương.

Dạo bước đầu năm vào các di tích như Đại Nội, lăng các vua như Khải Định, Minh Mạng, Tự Đức cũng như qua miền phủ đệ hay đến thư thả tâm hồn với các ngôi quốc tự như Bảo Quốc, Diệu Đế, Thiên Mụ… đâu đâu du khách cũng có thể bắt gặp hình ảnh con rồng.

Rồng xuất hiện nhiều trên các diềm mái ngói, ở ô – hộc trang trí dưới phần mái, cột kèo hay chạm khắc trên các đồ dùng như đỉnh đồng, khay chén, chậu… Rồng thời Nguyễn hình dáng cân đối, không quá ốm hay mập. Rồng toát lên vẻ đẹp uy quyền của bậc minh quân: oai vệ – lực lưỡng – thông minh – thần khí.

This slideshow requires JavaScript.

SỨC KHOẺ VÀ ĐỜI SỐNG : Năm mới, thói quen mới!

Một số khuyến cáo bổ ích liên quan đến ăn uống và sức khỏe do các chuyên gia ở Bệnh viện Cleveland Clinic (Mỹ) tư vấn. Theo Cleveland Clinic, những khuyến cáo này được dựa trên kinh nghiệm điều trị và các nghiên cứu khoa học được thực hiện trong thời gian gần đây.
1. Tăng cường rau xanh, trái cây

Trong dịp lễ tết, ăn uống nhiều ít vận động nên làm cho cơ thể dễ mệt mỏi vì vậy nên trọng tâm đến nhóm thực phẩm rau xanh, trái cây. Nên ăn từ 4-5 xuất mỗi ngày (mỗi xuất khoảng 75 gam). Nó có thể cung cấp những dưỡng chất cần thiết như vitamin các loại, chất xơ.. trong khi đó hàm lượng calo lại thấp. Trọng tâm đến loại rau xanh trái cây thẫm màu bởi giàu dưỡng chất gốc thực vật, có tác dụng ngừa bệnh rất hieuẹ quả. Rất đa dạng, chế biến thành các món ăn ngon mắt, ngon miệng như xalát hoặc sử dụng theo sở thích của từng gia đình, từng người.

2. Đi bộ khoảng 10.000 bước/ ngày

Dịp lễ tết, nghỉ cuối năm không nên nằm nhiều, ngồi nhiều mà thay vào đó là duy trì cuộc sống vận động. Nên đi bộ khoảng 10.000 bước mỗi ngày. Lợi thế của đi bộ đã được nhắc đến nhiều, kể cả thể chất lẫn tinh thần và nếu duy trì đều đặn sẽ mang lại rất lợi ích to lớn cho sức khỏe. Có thể đi bộ theo nhóm, cùng bạn bè, gia đình, hoặc nếu không có thời gian thì chia nhỏ thành nhiều lần, mỗi lần đi bộ chừng 10 phút. Tóm lại, khi có điều kiện nhàn rỗi thì nên vận động.

3. Áp dụng thực đơn của người dân Địa Trung Hải

Thực đơn của người dân Địa Trung Hải được thế giới ca ngợi, trong đó trọng tâm đến thực phẩm họ hạt, rau xanh, họ đậu, số lượng vừa phải cá, thịt, gia cầm và sản phẩm sữa. Khi ăn dùng một chút rượu vang đỏ, dùng nhiều dầu ô liu, dầu hạt cải.

4. Hạn chế nhóm mỡ bất lợn
Đặc biệt là mỡ trans-fat bởi nó can thiệp đến quá trình chuyển hóa của cơ thể, làm cứng các động mạch, gây tắc nghẽn làm gia tăng bệnh tim mạch. Theo nghiên cứu thì mỡ trans-fat có mức độc hại giống như chất béo bão hòa (saturated fat), làm tăng các loại mỡ máu lipoprotein và triglyceride, cholesterol xấu (LDL-C) và làm giảm lượng cholesterol tốt (HLD), gây nguy cơ mắc bệnh xơ vữa, tắc nghẽn động mạch, giảm lưu lượng máu đi nuôi tim, tạo ra các cơn đau thắt ngực, đột quỵ, nhồi máu cơ tim và các chứng bệnh mãn tính nguy hiểm khác như tiểu đường, ung thư… Có nhiều trong đồ ăn nhanh, khoai tây rán, thực phẩm chiên rán. khi dùng nên đọc kỹ nhãn mác. Ngoài mỡ trans-fat cũng nên tránh mỡ bão hòa bởi có chứa nhiều thành phần bất lợi cho sức khỏe như cyanide và areni, sữa giàu chất béo, da động vật vv…bởi đây là những loại mỡ xấu làm tăng cholesterol (mỡ máu) và gây nhiều bệnh nan y. Nên thay bằng mỡ chưa bão hòa tổng hợp, hay chất béo không bão hòa dạng đơn, tất cả nhóm mỡ này đều có lợi cho cơ thể, làm tăng cholesterol tốt (HDL).

5. Bổ xung vitamin, khoáng chất

Theo khuyến cáo thì trong dịp lễ tết ăn uống nhiều nhưng cơ thể vẫn mất cân bằng một số loại vitamin, khoáng chất giúp cơ thể hấp thụ, chuyển hóa thức ăn thành dưỡng chất cần thiết. Trọng tâm đến vitamin tổng hợp, nên uống vào buổi sáng hoặc vào buổi tối, gồm canxi (600mg) và manhê (200mg). Tác dụng của 2 khoáng chất này là tăng cường sức khỏe xương, chống táo bón, riêng vitamin D3 (nên dùng 1.000 IU/ngày) để giúp cơ thể hấp thụ canxi, DHA (900mg/ngày) để hấp thụ vitamin hòa tan mỡ, các chất probiotics nhằm giúp cơ thể tiêu hóa thức ăn tốt, chống viêm nhiễm.

6. Không nên hút thuốc lá

Thói quen hút thuốc lá và bắt người khác phải hít khói thuốc là điều không nên, bởi khói thuốc lá có chứa tới 4.000 hóa chất độc hại khác nhau, làm cho cơ thể dễ lâm bệnh nan y, chóng già, mất vệ sinh và tốn tiền. Vì vậy vào dịp lễ tết do ăn uống nhiều, đặc biệt là rượu bia, nếu hút nhiều thuốc lá sẽ rất nguy hiểm. Nên bỏ thói quen bất lợi này càng sớm càng tốt.

7. Giảm đồ ngọt

Có hai loại đường được dùng nhiều nhưng nếu lạm dụng và dùng lâu dài sẽ gây nhiều tác hai cho cơ thể. Trước tiên là làm tăng đường huyết, vô hiệu hóa các chức năng của protein trong cơ thể, gây suy yếu hệ miễn dịch, tăng bệnh khớp, bệnh tiểu đường. Nên dùng đồ ngọt từ hoa quả sẽ có lợi hơn đường nhân tạo, tuy nhiên mọi cái chỉ ở mức giới hạn nếu lạm dụng dài kỳ sẽ gây tích bệnh cho cơ thể.

8. Trọng tâm đến ngũ cốc dạng thô

Ngũ cốc dạng thô hay nguyên chất, ít qua chế biến giàu chất xơ giúp cho cơ thể tiêu hóa tốt, ít bị xơ vữa động mạch và duy trì lượng đường trong máu hợp lý. Bene cạnh đó, nhóm thực phẩm này còn chứa nhiều dưỡng chất hữu ích và hạn chế nguy cơ mắc các loại bệnh nan y. Nên ăn từ 3-5 xuất thực phẩm này/ngày, đặc biệt là nhóm thực phẩm nguyên chất 100%.

9. Kiểm soát stress

Theo nghiên cứu, vào những ngày lễ tết, nghỉ cuối năm thay vì nghỉ ngơi, nhiều người ta lại cảm thấy lo lắng, căng thẳng, vì vậy quản lý stress tốt (giảm stress) sẽ mang lại nhiều tác dụng cho sức khỏe, giúp cho tâm hồn thưu thái, làm tăng niềm vui cho bản thân lẫn gia đình. Rất đa dạng, như hãy quên đi nỗi ưu phiền hàng ngày, tăng cường ăn uống cân bằng, trọng tâm chất béo omega-3 có nhiều trong cá, tăng cường rau xanh, trái cây, giao tiếp bạn bè, tập yoga, dưỡng sinh, giảm tần suất nghĩ đến công việc , hòa mình với niềm vui ngày tết, với mọi người để tạo ra không khí chan hòa ấm cúng và thân thiện.

10. Không nên quá chén

Ngày tết nghỉ ngơi, ăn nhiều nhưng nếu lạm dụng nhiều đồ uống, nhất là rượu bia, thuốc lá, sẽ làm cho cơ thể mệt mỏi, tiêu hóa chậm, vì vậy mọi người tự kiềm chế nên dùng ở mức có lợi. Nếu có uống nên áp dụng phương châm uống ít một và ăn chút gì đó trước khi uống, không nên cạn ché 100% hoặc uống mà không ăn sẽ rất nguy hiểm cho sức khỏe, đặc biệt những người mắc bệnh cần phải kiêng rượu.
Khăc Nam
@ Dantri

Tiếng súng Đoàn Văn Vươn làm rung động thượng tầng quyền lực chính trị CS Việt Nam

Đoàn Văn Vươn (trái) và em trai Đoàn Văn Quý (phải)

Ông Đoàn Văn Vươn đã là nhân vật thời sự đánh dấu sự kết thúc năm Tân Mão và bắt đầu năm Nhâm Thìn. Nghị lực biến không thành có của ông khiến chúng ta phải kính phục. Sự hòa hiếu, tình làng nghĩa xóm của ông khiến ta phải tin yêu. Tai ương hay nhân họa mà ông và gia đình đang đối diện rung động lòng người khiến mỗi chúng ta cảm thấy một trách nhiệm liên đới. Tên Đoàn Văn Vươn, tiếng nổ Tiên Lãng đã đánh thức lương tri đã ngủ quên trong lòng người Việt nam. Xin đính chính “Tiếng súng Đoàn Văn Vươn” mang tính biểu tượng không mang nghĩa thực (anh Đoàn Văn Vươn không nổ súng).

Đã nhiều năm qua, việc cưỡng chế đất đai, một căn bệnh nan y bất trị của người dân, đã trở thành quen thuộc; hàng tấn đơn thư kiến nghị, hàng ngàn cuộc biểu tình, tiếng kêu dậy đất, nhiều cái chết không khác nào đem cao sao vàng chữa bệnh ung thư, căn bệnh hệ thống.

Nhìn lại vụ cưỡng chế Cồn Dầu với hàng ngàn nạn nhân, một đám tang bị trấn áp, một quan tài bị cướp, nhiều người bị đánh, hàng chục người bị bắt bị tra tấn, một người bị tra tấn đến chết, hàng chục người phải chốn chạy khỏi quê hương và tiếp tục bị săn đuổi nơi xứ người. Những mảnh đất mà người dân còn cư ngụ đã bị phân lô rao bán công khai. Người trong cuộc chỉ biết đau đớn căm hờn chịu đựng, người ngoài cuộc chỉ biết xót thương.

Nguyễn Bá Thanh Sự tham tàn, mang tính băng đảng, chìm khuất trong hệ thống chính trị đương quyền, núp dưới luật đất đai sở hữu toàn dân đã đè bẹp nghiền nát mọi sự phản kháng. Độc  tài đảng trị bao trùm lên tất cả nên rất khó vạch mặt đặt tên.

Đã hàng chục năm dân vẫn kêu, vẫn khiếu kiện, nhà vẫn bị san bằng, đất vẫn bị mất, quốc hội vẫn họp, hệ thống quyền lực trơ ra trước nỗi thống khổ của người dân. Một đôi lần có thanh tra trung ương, có chỉ thị của ông Nguyễn Tấn Dũng, có yêu cầu của ông Nguyễn Minh Triết nhưng sự việc vẫn y nguyên.

Tiếng súng Đoàn Văn Vươn đã đánh dấu một bước ngoặt lịch sử, đã đánh thức ý thức cộng đồng, âm vang của nó đã vang trong lồng ngực mỗi người, sự cộng hưởng đã làm rung động thượng tầng quyền lực chính trị Cộng Sản Việt Nam. Ông Nguyễn Tấn Dũng đã phải lên tiếng, ông Lê Đức Anh không thể nằm yên, Mặt Trận Tổ Quốc cũng phải lên sàn diễn. Có thể coi ba hiện tượng trên là chỉ dấu tốt đẹp của sự thay đổi không? Tôi cho là không. Nhà báo Ngô Nhân Dụng đã đặt tên cho nó là hành vi “Chạy tội”. Hành vi “chạy tội” cũng có giá trị tích cực nếu như nó ít nhất ngăn chặn những tội ác tiếp theo hay thực sự nhìn nhận tội và cố gắng sửa chữa sai lầm. Gia đình ông Đoàn Văn Vươn vẫn bị ngăn cấm vào phần đất sở hữu, báo chí bị vẫn ngăn cản, tài sản vẫn bị cướp bóc, người lương thiện vẫn bị giam giữ và quy tội. Hành vi chạy tội này hoàn toàn mang tính tiêu cực.

Ông Lê Đức Anh: Tôi đang theo dõi sát vụ việc này nên có thể khẳng định chính quyền sai từ xã đến huyện. Điểm sai đầu tiên là để sự việc kéo dài quá nhiều năm mà không xử lý đến nơi đến chốn và thấu tình đạt lý. Người làm được, làm tốt đáng lẽ phải động viên, tạo điều kiện nhưng lại cố thu hồi của người ta, đó là cái sai thứ hai. Việc thu hồi còn trái pháp luật là cái sai thứ ba. Cái sai thứ tư là chính quyền cố tình vi phạm luật pháp, dồn người dân vào chân tường, làm họ uất ức đến mức phải chống lại.

Thủ tướng Việt Nam yêu cầu Chủ tịch UBND TP Hải Phòng “kiểm tra làm rõ đúng, sai, trách nhiệm của cá nhân, tổ chức trong việc giao đất, sử dụng đất, thu hồi đất, tổ chức cưỡng chế đối với hộ gia đình ông Đoàn Văn Vươn”.

Phó Chủ tịch MTTQ Vũ Trọng Kim được dẫn lời nói Mặt trận “sẽ tìm hiểu sự việc và có những ý kiến xác đáng, hợp tình hợp lý“.

Trung tướng Phạm Xuân Thệ cho rằng cơ quan tham mưu, cơ quan chức năng địa phương quá non kém về mặt chính trị.

Trong các động thái trên, mạnh mẽ nhất là của ông Lê Đức Anh trên danh chính là không còn quyền, còn lại những tiếng nói khác mang nặng tính biểu diễn. Song song đó là việc xóa dấu vết, phi tang, ép người ghép tội chỉ cho thấy quyết tâm vá víu tìm dê tế thần để chạy tội.

Không một ai trong số họ trên lên tiếng trước bất công, trước cảnh phụ nữ với trẻ em bị đánh đập hành hạ như thời trung cổ, nhà ở bị đập phá, tài sản bị cướp bóc. Không một ai trong số họ gọi những hành vi trên là hành vi phạm tội cần truy tố. Họ thản nhiên trước việc người dân hiền lành Đoàn Văn Vươn bị giam giữ truy tố về tội giết người. Chúng ta chờ xem phát minh video nhận tội có được an ninh Hải Phòng áp dụng hay không.

Ông Vươn không tham gia vào vụ nổ súng. Đối với cá nhân tôi và chắc là với phần lớn người dân Việt Nam không những ông Vươn mà cả thân nhân ông cả người cầm súng tự vệ vô hại với xa hội, họ xứng đáng được tại ngoại. Việc giam giữ chỉ thể hiện dã tâm của hệ thống quyền lực.

Vụ việc Tiên Lãng này đã xuất hiện bộ mặt của hai anh em Lê Văn Hiền và Lê Thanh Liêm, một trục quyền lợi gia đình chủ tịch huyện và chủ tich xã. Sự tham lam bạo ngược không giới hạn của chúng đã khiến hàng triệu người phẫn nộ. Trong trương hợp này, sự bao che của đảng không còn sự toàn năng, phản ứng của chính quyền cho thấy nó chao đảo. Có lẽ nó đang đi theo quy luật mà ông Nguyễn Gia Kiểng đã khẳng định “Độc tài đảng trị sẽ tiến tới độc tài cá nhân trị và đó là chặng đường cuối của sự độc tài”.

Qua thông tin của Blog Nguyễn Xuân Diện, số tiền ủng hộ gia đình ông Đoàn Văn Vươn đã lên tới 278 triệu đồng VN đây là tín hiệu đáng mừng. Tôi nghĩ món quà ngoài giá trị vật chất rất cần thiết cho vợ con và gia đình còn một giá trị khác lớn hơn đó là lá phiếu cho sự công bằng, là lời tuyên chiến với bất công. Xã hội Việt nam đã chuyển mình con người Việt nam đang thay đổi. Càng ngày càng có nhiều người công khai đứng lên chống lại bất công. Quan trọng hơn ý thức đấu tranh đã mang tinh thần liên đới. Giai đoạn mới đã mở ra với tiếng súng Đoàn Văn Vươn. Mặc dù vụ việc Tiên Lãng là một vụ việc riêng tư, nhưng ý thức của công bằng, ý thức xã hội đã khiến nhiều người công khai đứng cùng ông Vươn.

Một năm cũ sắp qua một năm mới sắp đến, chúc ông Vươn được ăn Tết cùng gia đình, chúc công lý đến được với gia đình ông. Chúc Việt nam một năm mới tự do và công lý.

Praha 21.01.2012
Đỗ Xuân Cang

Nguyễn Chí Vịnh: Nhân vật “ẩn số”

Thượng tướng Nguyễn Chí Vịnh Nguyễn Vĩnh

Nguyễn Vĩnh

Có một thời (cũng chưa xa), ông Nguyễn Chí Vịnh là một trong số nhân vật có khá nhiều tin đồn nhân sự. Người ta nói ông sẽ làm việc này, hoặc là trên định cất nhắc vào một việc kia. Ông Vịnh lại có thế mạnh là con trai viên tướng nổi danh thời đầu chống Mỹ – ông Nguyễn Chí Thanh. Vì thế tưởng như việc đưa vào cấp cục trưởng, rồi tổng cục trưởng lên hàm thiếu tướng sẽ xuôi thuận ngay, hóa ra không phải, là “bé cái nhầm” mới chết… Rồi khi ông Vịnh đã vượt vũ môn, lên tới cấp tướng thì chức thứ trưởng quốc phòng lại nghĩ cầm chắc ngay; ấy vậy mà cũng phải trầy trật mãi.

Sao thế? Là do ông Nguyễn Chí Vịnh bị cản mạnh, bị chống lại hết sức quyết liệt. Lời tố cáo ông Vịnh đến từ nhiều đại thần, những vị lão thành cách mạng, đều các bậc hiệt kiệt cả chứ không phải mấy chuyện phá đám quấy rối từ đồng cấp các cỡ.

Mà không phải nghe nói hoặc tin đồn gì đâu nhé. Đây toàn là đơn thư chính thức chính danh, những tài liệu dầy cộp khi trình bày khi can gián hoặc tố giác với cấp trên, tận cấp đỉnh quốc gia chứ không loàng xoàng cấp bộ, cấp cục. Số lượng nhiều vô kể, như có thể chất đầy các văn phòng trung ương và dồn ứ trên mạng internet. Các tài liệu và lập luận chống ông Chí Vịnh tập trung vào tư cách đạo đức, vào các việc làm sai trái – nhất là mưu mô bè phái để hại người lương thiện, cốt vinh thân phì gia hồi ông trong dàn cán bộ khung chủ chốt ở cục, sau này đứng đầu một tổng cục hết sức quan trọng của quân đội.

Lời tố giác đúng – sai thế nào chắc chỉ ở những cấp cực cao, hoặc sau này là lịch sử thì mới có thể phán xét nổi. Còn với những công dân bình thường như đông đảo chúng ta thì chưa nên bàn soạn tham gia vào mấy câu chuyện đó để làm gì.

Còn một chuyện cuối cùng rất quan trọng nữa, đó là con đường bước qua cổng đỏ của ông Nguyễn Chí Vịnh, ngụ ý là việc vào ngồi ghế trung ương của ông. Đã từng xuất hiện tin đồn từ lâu là ông Vịnh sẽ vào trung ương khóa nọ khóa kia. Tất cả vẫn cứ trật khất mãi để tới khóa 11 này. Ông Vịnh không những lên chức thứ trưởng quốc phòng trước đó mà lại tiến vào trung ủy chính thức thẳng một lèo chứ chẳng có qua cầu dự bị dự khuyết như con cái ngay cả mấy nhà dòng dõi khác.

Tuy chỉ ngồi ở ghế thứ trưởng nhưng ông Chí Vịnh hơn năm qua đã có những hoạt động về quốc phòng hết sức nổi bật. Nó có ý nghĩa vượt lên tầm công việc một bộ một ngành. Ông Vịnh xuất hiện như một đối tác đầy quyền uy quân sự của Việt Nam trước các đồng nghiệp Trung Quốc, Mỹ, Pháp, Ấn Độ và nhất là trong khuôn khổ hợp tác quốc phòng khối Asean. Ông Nguyễn Chí Vịnh ghi điểm liên tiếp trên mặt trận đối ngoại trong hơn năm qua. Trong lĩnh vực và hoạt động quốc phòng với nước ta lúc nào cũng là một bộ ngành đầy sức mạnh, một viên tướng mới nổi có được năng lực thể hiện cả ở trong nước và cả đối ngoại đều sắc sảo như trường hợp ông Nguyễn Chí Vịnh thì đúng là lâu nay mới hội đủ ở trong một con người.

Cho nên với góc nhìn của những người theo dõi thường xuyên đời sống chính trị ở nước ta thì ông Nguyễn Chí Vịnh hồi trước kia từng là ẩn số thì nay vẫn tiếp tục là một ẩn số. Đây là thứ ẩn số chính trị. Nghĩa là trên chính trường ông đang và sẽ đóng vai trò gì là đúng vai. Và thật sự là chưa lường hết được cơ chế này, hệ thống chính trị chính thống hiện tại người ta sẽ sử dụng tài ba công cán của ông Vịnh tới đâu và mức độ nào. Tức là bước đường công danh của vị thượng tướng mới phong này thế là đủ để dừng lại chưa? Hay ông Vịnh còn có những bước tiến ngoạn mục nào khác trong một tương lai gần? Ông Vịnh tuổi Đinh Dậu, sinh 1957, đã vượt cái tuổi quy hoạch, không còn trong vườn ươm nữa rồi, vậy nay là cái đoạn cắt đặt ngay, ở vào một chức tước cao tới như thế nào mà thôi…

Thật cũng rất khó mà suy đoán trong tình hình phức tạp và nhất là chưa ngã ngũ về các mối tương quan lực lượng, về lợi ích phe nhóm thời hiện tại như thế này thì ông Nguyễn Chí Vịnh có biết cân bằng để nghiêng và chốt về bên nào; và liệu ông Vịnh có đủ tài đủ lực để trụ vững, rồi không những thế còn tiến thêm lên, kiểu tọa hưởng kỳ thành, ngư ông đắc lợi trong một tình thế đất nước và thế giới nhiều chuyển động lớn như lúc này… Ai cũng hiểu đó là những điều cực khó, đều còn là những ẩn số hết tất cả…

Báo Tuổi trẻ không hiểu có dự cảm gì trước bước đường chính trị của nhân vật Nguyễn Chí Vịnh mà số xuân năm nay dành hẳn bài viết dài về ông thượng tướng Vịnh. Đây đơn thuần chỉ là việc lựa chọn ngẫu nhiên đi từ một con người có các hoạt động “nghề nghiệp” nổi bật của một năm?… Hay đó lại là một chỉ dấu của các tiên đoán về chính trị và chính trường của báo chí truyền thông “nhanh chân” khi đề cập sớm đến một số nhân vật đang là “ẩn số” cho vài ba năm trước mặt? Đúng thế thì tờ báo của tuổi trẻ là rất nhạy bén…

@ NguyenVinh Blog

@

Tại sao các Tập đoàn Kinh tế Nhà nước chắc chắn sẽ phá sản?

Phan Châu Thành

Các Tập đoàn Kinh tế Nhà nước (TĐKTNN) của Việt Nam hiện nay là mô hình tổ chức các các doanh nghiệp chủ đạo của nhà nước trong các ngành kinh tế, vừa có nhiệm vụ kinh doanh trong nền kinh tế mở hội nhập (với kinh tế thị trường), vừa có nhiệm vụ quản lý chuyên môn toàn ngành, lại vừa có nhiệm vụ thực hiện các chính sách (nhiệm vụ chính trị) của nhà nước trong ngành đó với sự hỗ trợ toàn diện của nhà nước (và có lẽ như thế nên gọi là “theo định hướng XHCN”).

Chúng đều rât lớn, có vốn và tài sản riêng được nhà nước giao từ hàng chục đến hàng trăm ngàn tỷ đồng, có con dấu và pháp nhân riêng và hạch toán độc lập, nhưng lại khó có thể nói chúng có pháp nhân độc lập tương đương như các công ty tư nhân TNHH chả hạn. Chúng không chỉ bắt buộc phải có các bộ phận đoàn thể chính trị xã hội như đảng bộ, đoàn TNCS, công đoàn, phụ nữ… trong đó đảng là “người” (quái nhân?) chỉ đạo toàn diện kể cả ban giám đốc, mà còn có hội đồng quản trị rất nhiều quyền lực trên Ban giám đốc, tất nhiên do đảng bổ nhiệm. Thành viên ban giám đốc và hội đồng quản trị của các TĐKTNN diện cán bộ do trung ương quản lý. Tóm lại, các TĐKTNN là các nhà nước con con trong ngành của mình… Bạn chả tìm ra một mô hình tổ chức doanh nghiệp nào tương tự trên thế giới, tất nhiên trừ Trung Quốc ra nhé!

Nhưng bài viết này không bàn đến việc mô hình của các TĐKTNN có hợp lý hay hợp pháp hay không, mà là chúng hoạt động có hiệu quả trong kinh doanh hay không, vì thiết nghĩ chỉ điều đó mới quyết định lý do tồn tại của chúng?

Đặc điểm đầu tiên và cơ bản của các TĐKTNN là sự nhập nhèm về quyền sở hữu tài sản của tập đoàn được giao từ tài sản thuộc sở hữu toàn dân. Sở hữu toàn dân thành sở hữu nhóm/tập đoàn, rồi sở hữu nhóm thành sở hữu đại diện cá nhân. Những cá nhân được giao đại diện tài sản thuộc sở hữu toàn dân này bằng cách nào, theo tiêu chuẩn nào và ai kiểm soát họ, không ai biết. Điều đó dẫn đến cơ hội trục lợi nhóm và cá nhân.

Đặc điểm thứ 2 của TĐKTNN là dù rất lớn, siêu mạnh và không có pháp nhân bình đẳng với các công ty CP hay TNHH khác nhưng lại tham gia kinh doanh “bình đẳng” trên thị trường “tự do” nên chúng kinh doanh mà không cần cạnh tranh với nhau và với ai, sức mạnh và khả năng sáng tạo giá trị trong kinh doanh của chúng bị triệt tiêu hoàn toàn. Các công ty con của các TĐKTNN cũng tương tự, là những thực thể kinh doanh có pháp nhân độc lập nhưng không có đam mê sở hữu, sáng tạo và chấp nhận rủi ro trong kinh doanh.

Hai đặc điểm chính: nhập nhèm về sở hữu và nhập nhèm về pháp lý trên làm cho các TĐKTNN hoàn toàn không có khả năng (động lực) cạnh tranh bình đẳng và kinh doanh sáng tạo trong nền kinh tế thị trường với các doanh nghiệp phi quốc doanh khác trong và ngoài nước. Có nghĩa là chúng chỉ có thể cung cấp sản phẩm và dịch vụ kém chất lượng với giá thành cao, nên khó có thị trường lành mạnh cho họ. Để tồn tại, họ đều phải tạo ra thị trường méo mó của mình: tự tiêu sản phẩm của mình bằng cách lập ra luôn các công ty con tiêu thụ sản phẩm của tập đoàn mình.

Điều này càng dẫn họ đi vào ngõ cụt của kinh tế tự sản-tự tiêu không có cạnh tranh để hoàn thiện và phát triển, triệt tiêu luôn “bàn tay vô hình” kỳ diệu của thị trường tự do vồn là linh hồn và động lực phát triển của kinh tế thị trường.

Tóm lại, TĐKTNN là mô hình doanh nghiệp của nhà nước CS để kinh doanh trên nền kinh tế thị trường, nhưng lại phủ nhận là làm triệt tiêu hoàn toàn các giá trị cơ bản tích cực của hai khái niệm/hình thái kinh tế tiến bộ nhất của loài người trên: doanh nghiệp (enterprise hay corporate) và thị trường tự do (với cạnh tranh bình đẳng).
Chúng ta thử phân tích sự bất lực thảm hại trong cạnh tranh lành mạnh cùng việc khai thác mô hình kinh doanh qua công ty và các “giải pháp để phát triển” của 2 TĐKTNN tiêu biểu của VN, một yếu nhất – đã phá sản, và một mạnh nhất – cũng đang trên đường phá sản hoành tráng, qua hai ví dụ sau.

Ví dụ 1: Kinh tế “tự sản – khó tiêu” của TĐKTNN Vinashin

Khi thành lập năm 1996 Vinashin chỉ có 26 đơn vị với 23 nhà máy đóng tàu. Dù được nhà nước cho vay vốn đầu tư rất lớn với lãi suất ưu đãi, Vinashin vẫn không cạnh tranh được với các xưởng đóng tàu tư nhân trong nước và càng không xuất khẩu được tàu ra nước ngoài do giá thành cao và chất lượng thấp. Ví dụ, trên thị trường nội địa, những con tàu pha sông biển 900-1200 tấn giá thành của Vinashin là 7-8 tỷ vnđ trong khi của các xưởng đóng tàu tư nhân là 5-6 tỷ vnđ, nên không thể bán được.

Vì có tiền vay được và có “nhiệm vụ chính trị”, Tập đoàn Vinashin đã đặt các đơn vị của mình đóng hàng vài trăm con tàu các loại như thế hàng năm và lập ra hàng chục công ty vận tải sông và vận tải biển mới để giao khai thác các con tàu mới đó, với giá “giao vốn” ngất ngưởng – thường là gấp hơn 2 lần giá thị trường! Như vậy, Tập đoàn và các nhà máy đóng tàu luôn “hoàn thành suất sắc nhiệm vụ quả đấm thép nhà nước giao”. Còn các công ty vận tải chắc chắn không có cách nào kinh doanh có lãi? Không, các công ty này vẫn luôn có lãi vì “vốn được giao” là những con tàu lại được tập đoàn cho treo nợ, khoanh vốn, khoanh nợ, khấu hao sau nhiều năm…, nên họ được kinh doanh vận tải biển không cần bỏ vốn mua tàu, chỉ cần hạ giá cước – điều họ luôn luôn làm, và luôn luôn kinh doanh “có lãi”, như Vinashinlines vậy.
Cấu trúc ba tầng: “Tập đoàn => Các NMĐT => Các Cty Vận tải” cứ thế phình to ra ở tầng dưới cùng, tổng cộng lên đến gần 400 công ty con trong Vinashin (năm 2010), tỷ lệ thuận với số tiền nhà nước đổ vào ngành đóng tàu. Ở cả ba tầng hoạt động của Vinashin (đầu tư => sản xuất => tiêu thụ sản phẩm) đều không có cạnh tranh, không phải cố gắng và ai cũng phát triển, không ai “lỗ”. Chỉ tiền nhà nước đổ vào Vinashin như nước đổ lỗ chuột và tài khoản nợ của các công ty vận tải sông biển thì luôn còn nguyên đó và chỉ ngày càng tăng lên cho đến khi… Vinashin phải trả nợ vay! Thế là cả ba tầng của TĐKTNN này sụp đổ và 4,5 tỷ USD của nhân dân vẫy cánh bay đi sau khi Vinashin “hoàn thành nhiệm vụ chính trị”…

Ví dụ 2: TĐKTNN PetroViệtnam – anh cả đỏ đang và sẽ đánh chìm dăm ba “con tàu Vinashin” nữa của đất nước

Nếu vấn đề của Vinashin là làm sao rút được vốn của nhà nước vào túi mình rồi làm tan biến, thì vấn đề của PVN lại là ngược lại: Làm sao giữ lại PVN hợp pháp được nhiều nhất từ tiền bán dầu của quốc gia rồi làm tan biến trước khi nộp cho ngân sách nhà nước?

Sau khi khai thác dầu thô, khí đốt và làm ra xăng dầu PVN có thể rất dễ dàng và nhanh chóng bán sản phẩm cho các thị trường xăng dầu, điện để các tập đoàn chuyên ngành khác là EVN và Petrolimex kinh doanh, nhưng PVN lại giữ lại và lập ra các đơn vị của riêng mình để tự tiêu thụ, lấn sân họ. Thế là các tổng công ty khí đốt (PVGas), điện (PV Power), xăng dầu (PV Oil)… ra đời để PVN trở thành cả người mua và người bán tất cả các loại sản phẩm của PVN (như Vinashin tự mua bán những con tàu mình đóng ra vậy). Lý do: giá thành trong các thương vụ đó (hàng vài chục tỷ USD mỗi năm) phải do PVN tự “định đoạt” và ngay cả chính phủ cũng không thể và không biết đường nào mà can thiệp. Ta thấy có cấu trúc ba tầng ngược hình phễu ở đây:

Các công ty khai thác => Các Cty Tiêu thụ => Tập đoàn PVN.

Đinh La Thăng còn đẩy hệ thống “phễu vắt sữa bò” PVN này đi xa hơn khi thành lập Tổng công ty Xây lắp Dầu khí – PVC cho các đệ tử cũ từ Sông Đà (không biết gì) điều hành để vắt sữa PVN ở giai đoạn đầu tư các công trình lớn: các đơn vị bắt buộc phải giao tổng thầu cho PVC “theo giá cạnh tranh” (nhưng không có đơn vị nào được cạnh tranh với PVC của Thăng) để PVC bán thầu lại cho các nhà thầu thực sự khác.

Sơ đồ: “Chủ đầu tư => PVC => Các Nhà thầu thực sự” này đã làm vốn đầu tư các công trình dầu khí của PVN mấy năm gần đây tăng vọt và cao hơn thị trường thế giới và khu vực 2-3 lần.

Tương tự, Đinh La Thăng cho đàn em triển khai đầu tư khai thác dầu khí ở nước ngoài nhiều tỷ USD, nhưng PVN và nhất là đám đàn em từ Sông Đà của Thăng làm sao có thể làm việc đó khi việc thăm dò khai thác trong nước PVN còn đang rất bị động vì chưa đủ cả “sức khỏe” và trình độ, còn khai thác ở nước ngoài thì phải cạnh tranh với các tập đoàn dầu khí siêu và xuyên quốc gia? PVN là TĐKTNN chỉ có thể “cạnh tranh” trong nước với…không ai cả mà thôi. Kết quả đầu tư nước ngoài (5-6 tỷ USD) của PVN đến nay chắc chắn là đã đổ ra… biển cả.

Chỉ riêng 2 việc: “dịch vụ thầu xây lắp” PVC và “đầu tư ra nước ngòaì” của Đinh La Thăng mấy năm qua cũng đã làm tiêu tan 2-3 “cái’ Vinashin trong PVN nữa của nhà nước rồi, tức là hàng chục tỷ USD đã đi tong. Thêm vụ PV Power (Điện lực PV) để tự tiêu sản phẩm của mình của Thăng thì cũng sẽ làm nhà nước mất thêm 2-3 “con tàu” Vinashin nữa từ tiền của nhân dân…

Lời kết

Một con tàu Vinashin đắm đã làm cả nước choáng váng, cả nền kinh tế chao đảo và chính phủ rồi sẽ phải đứng ra trả nợ “thay” Vinashin, chưa biết đến bao giờ?

Nếu dăm “con tàu Vinashin” nữa sẽ chìm theo PVN và các TĐKTNN khác như EVN, TKV, Ngân hàng VIDB…(điều chắc chắn sẽ lần lượt xảy ra trong một vài năm tới) thì chắc toàn dân sẽ lên tăng xông hoặc xuống đường, còn nền kinh tế sẽ tê liệt và sụp đổ hoàn toàn.

Điều tôi muốn nói là chắc chắn các TĐKTNN sẽ phá sản như Vinashin vì chúng cùng căn bệnh ung thư, có một thứ gọi là cái “bánh lái định hướng XHCN” được đảng CSVN cài đặt trong mô hình các TĐKTNN hiện nay.

Muốn tránh sự sụp đổ của cả nền kinh tế, phải cắt đuôi “định hướng XHCN”. Mà cắt đuôi “định hướng XHCN” là bỏ vai trò lãnh đạo của đảng trong kinh tế cũng như mọi mặt xã hội, tức là bỏ Điều 4 HP của đảng, hay viết lại HP mới bởi toàn dân cho dân.

Đảng không đủ dũng cảm và năng lực làm việc cắt khối ung thư cộng sản hay XHCN đó của chính mình, thì nhân dân sẽ phải làm thôi, trước khi nó làm ung thư cả tương lai dân tộc Việt Nam.

@Danlambao